روایترسانهای یک وداع ماندگار؛ از «در میان ایل» تا «باید برخاست»
خرمآباد- وداع با رهبر شهید انقلاب اسلامی، تنها یک آیین ملی نیست؛ رویدادی است که در آن، حافظه تاریخی یک ملت، یک بار دیگر با حضور میلیونی مردم، بازنویسی میشود.
خبرگزاری مهر- گروه استانها: در روزهایی که ایران زمین، سوگوار فراق رهبری است که سالها سکاندار کشتی انقلاب بود، لرستان نیز همچون سایر نقاط کشور، خود را برای وداعی بیبدیل آماده کرده است.
اما این وداع، تنها یک خداحافظی نیست؛ فرصتی برای بازخوانی مسیری است که یک رهبر، ملت را در آن همراهی کرده بود.
در این میان، رسانههای لرستان و صداوسیمای مرکز استان، با درک عمق این لحظه تاریخی، دست به ابتکاری زده که میتوان آن را یکی از منسجمترین و پیشرفتهترین عملیاتهای رسانهای استانی دانست.
حامد فاتحی مدیرکل صداوسیمای لرستان، بر این باور است که پوشش این رویداد، نیازمند یک «عملیات» است، نه صرفاً یک برنامهریزی معمولی.
او در گفتوگو با مهر، ابعاد این عملیات را اینگونه ترسیم کرد که رسانه ملی در لرستان، خود را موظف به «خونخواهی امام شهید، تبیین جایگاه امت رهبر مستضعفان عالم، و بازخوانی نقش بیبدیل رهبر شهید در استقلال و پیشرفت کشور» میداند.
این نگاه راهبردی، نشان میدهد که حرکت صداوسیما، فراتر از یک پوشش خبری صرف، در پی خلق یک روایت ماندگار از هویت ملی و انقلابی است.
برای تحقق این هدف، هماهنگی گستردهای میان دستگاههای اجرایی، نهادهای فرهنگی و اصحاب رسانه استان شکل گرفت.
جلسات متعدد، حکایت از عزمی جدی برای هماهنگسازی همه ظرفیتها دارد تا این آیین با شکوه، به بهترین شکل ممکن به تصویر کشیده شود.
اما عنصر کلیدی این عملیات، فراتر رفتن از مرزهای استان است.
بسیج رسانه استان و صداوسیمای مرکز لرستان، با اعزام خبرنگاران و یک کاروان رسانهای مجهز به تهران و قم، صحنه را برای روایتی زنده و بیواسطه از قلب رویداد آماده میکنند.
این کاروان، نمادی از پیوند عمیق میان یک استان و مرکز ثقل انقلاب است.
کاروانی که با تجهیزات پیشرفته ارتباطی مانند اسانجی (SNG)، سولیتون، واحد سیار و تجهیزات پرواز تصویربرداری، بستری را فراهم میآورد تا تصاویر و صداهای این وداع تاریخی، در سریعترین زمان ممکن به گوش مردم لرستان و حتی فراتر از آن، برسد.
بازنمایی یکپارچه؛ از آنتن تلویزیون تا امواج رادیو
یکی از مهمترین ارکان این عملیات، پوشش چندلایه آن است.
سیمای لرستان با ویژهبرنامههای «باید برخاست» در دو نوبت صبحگاهی و شبانگاهی، فضایی گفتوگومحور و تحلیلی ایجاد خواهد کرد که در آن، ابعاد مختلف شخصیت و جایگاه رهبر شهید برای مخاطب تبیین میشود.
این برنامهها از هشتم تیرماه آنتن شبکه لرستان را به کانونی برای بازتاب احساسات و اندیشههای مردم تبدیل کرده است.
در کنار آن، تولید سه مستند جدید و بازپخش مستندهای ارزشمند از سفر تاریخی رهبر معظم انقلاب در سال ۱۳۷۰ به لرستان، از جمله «در میان ایل» و «نگینی در میان جواهر»، یادآور پیوند دیرینه این دیار با آرمانهای انقلاب است.
حامد فاتحی مدیرکل صداوسیمای لرستان گفت: این مستندها که هر یک روایتگر گوشهای از ارتباط عمیق مردم لرستان با رهبری است، در روزهای وداع، بار دیگر جان تازهای یافتند و نسل جوان را با صفحات درخشانی از تاریخ انقلاب آشنا میکنند.
وی اضافه کرد: همچنین تولید ۱۶ فیلر روایت دیدار و پخش نماهنگهای تولیدی، ابعاد عاطفی و تصویری این رویداد را تکمیل میکند.
فاتحی یادآور شد: در سوی دیگر، رادیوی لرستان با برنامهای به همین نام، یعنی «باید برخاست»، از دهم تا بیستم تیرماه، هر شب از ساعت ۱۹ تا ۲۰:۳۰، به عمق تأثیرگذاری رهبر شهید بر اتحاد و همبستگی مردم ایران و جهان اسلام و همچنین تألیفات و اندیشههای ایشان خواهد پرداخت.
مدیرکل صداوسیمای لرستان افزود: این برنامه رادیویی، با بهرهگیری از کارشناسان مطرح و صاحبنظران، لایههای پنهان شخصیت رهبر شهید را برای مخاطب روشن کرده و نشان میدهد که وداع با ایشان، تنها یک سوگواری نیست، بلکه بازخوانی یک مکتب و راه است.
اما شاید ابتکاریترین بخش این پوشش، استقرار واحد سیار رادیو به عنوان «رادیو کاروان» در موکب امام خامنهای در پلیس راه کمالوند است.
این واحد سیار، با ضبط و پخش مستقیم دلگویههای زائرانی که از استانهای جنوبی عازم تهران و قم هستند، فضایی صمیمی و مردمی خلق خواهد کرد که در آن، صدای مردم، اصلیترین روایتگر حماسه خواهد بود.
این حرکت، نشان میدهد که رسانه، به دنبال ثبت یک روایت از بالا نیست، بلکه میکوشد تا روایت مردم را از دل مسیر و در لحظه، ثبت و منتشر کند.
روایت مردم، ضبط حافظه جمعی
حامد فاتحی مدیرکل صداوسیمای لرستان گفت: عملیات رسانهای صداوسیمای لرستان، تنها به پخش برنامههای تولیدی محدود نبود.
بلکه با راهاندازی پویش استانی «باید برخاست» و فعالسازی سامانه دریافت آثار مردمی به آدرس revayatha.ir، گامی در جهت مردمیسازی روایت و ثبت حافظه جمعی برخواهد داشت.
وی بیان کرد: این سامانه که با همکاری سپاه حضرت ابوالفضل (ع)، اداره کل آموزش و پرورش و اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی لرستان راهاندازی شد، بستری فراهم آورد تا هر ایرانی، دلنوشته، تصویر، فیلم و دلگویههای خود را در این حماسه ماندگار به ثبت برساند.
این رویکرد، نشاندهنده درک عمیقی از نقش رسانه در عصر جدید است؛ دیگر رسانه صرفاً یک فرستنده نیست، بلکه بستری برای مشارکت و خلق روایتهای چندصدایی است.
سامانه revayatha.ir، که با استفاده از کیوآرکدها در دسترس عموم قرار گرفته، به کاروانی عظیم از روایتگران مردمی تبدیل میشود که هر یک، گوشهای از این حماسه را به تصویر میکشند.
فاتحی یادآور شد: در همین راستا، ۲۰ گروه خبری در سراسر استان، مأموریت یافتند تا آیینهای وداع جاماندگان در شهرها و روستاهای لرستان را پوشش دهند.
وی بیان کرد: این گروهها که در نقاط مختلف استان از بروجرد تا پلدختر و از دورود تا الیگودرز پراکنده خواهند شد، تصاویر ناب و دستاولی را ثبت میکنند.
فاتحی افزود: از سویی دیگر، واحد شعر و موسیقی مرکز نیز با تولید دهها قطعه موسیقی حماسی و سوگوارانه، ابعاد عاطفی این رویداد را غنا خواهد بخشید.
بازسازی روایتهای مردمی؛ صداهایی از دل مسیر در آستانه وداع
با وجود آنکه مراسم هنوز برگزار نشده، اما انتظار برای آن، خود فضایی سرشار از احساسات و عواطف جمعی را در لرستان شکل داده است.
در موکب امام خامنهای که در پلیس راه کمالوند مستقر خواهد شد، بسیاری از خادمان خود را آماده میکنند.
یکی از جوانان لرستانی با چشمانی منتظر روایت میکند: من برای وداع با رهبری خواهم رفت.
او پدر همه ما بود و امروز همه ما فرزندانی هستیم که برای وداع با پدر خود، راهی این سفر خواهیم شد.
بانویی از خرمآباد که همراه با خانوادهاش قصد عزیمت به تهران را دارد، میگوید: ما لرستانیها، قدردان رهبری هستیم که همواره به فکر محرومان بود.
سفر ایشان به لرستان در سال ۷۰، هنوز در خاطر بسیاری از ما مانده است.
اینبار نیز میخواهیم با حضور خود، بگوییم که راه او را ادامه خواهیم داد.
جوانی از بروجرد با لحنی پر از شور میگوید: من نسل انقلابم و وظیفه خود میدانم که در این وداع تاریخی شرکت کنم.
هر یک از این صداها، یک روایت منحصربهفرد از یک حماسه جمعی را ارائه خواهد داد و در نهایت، با کنار هم قرار گرفتن این روایتها، تصویری جامع و چندلایه از این وداع تاریخی شکل خواهد گرفت.
نقش رسانه در ثبت حافظه جمعی و انتقال آن به نسلهای آینده
یکی از مهمترین کارکردهای عملیات رسانهای «باید برخاست»، فراتر رفتن از زمان حال و اندیشیدن به آینده است.
رسانههای لرستان با این عملیات، در واقع مشغول ساختن یک گنجینه تاریخی برای نسلهای آینده است.
مستندهای تولیدی، نماهنگها و به ویژه آرشیو غنی از آثار مردمی که جمعآوری خواهد شد، همگی حکم اسناد تاریخی را دارند که میتوانند در سالها و دهههای آینده، مرجعی برای پژوهشگران، مورخان و هنرمندان باشند.
این نگاه بلندمدت، نشان از درک صحیح از وظیفه رسانه در قبال تاریخ دارد.
رسانه یک موزه زنده و یک بایگانی پویا از رویدادهای تاریخی است و عملیات «باید برخاست» نشان خواهد داد که چگونه میتوان با بهرهگیری از فناوریهای نوین و مشارکت مردم، حافظه جمعی را به شیوهای نظاممند و علمی ثبت و ضبط کرد.
در عصری که اطلاعات با سرعتی بیسابقه تولید و مصرف میشوند و حافظه تاریخی در معرض فراموشی و تحریف قرار دارد، نقش رسانههای رسمی در ثبت و حراست از تاریخ، بیش از پیش حیاتی میشود.
رسانهها با این عملیات، نشان خواهند داد که در این عرصه نیز پیشگام هستند و میتواند با بهرهگیری از رویکردهای نوین، سهمی تعیینکننده در ماندگاری حماسههای ملی ایفا کنند.
حماسه در راه است، روایت در حال رقم خوردن
عملیات رسانهای «باید برخاست»، مرزهای یک پوشش خبری ساده را درخواهد نوردید و به یک «پدیده فرهنگی-تاریخی» تبدیل خواهد شد.
این عملیات، نشان خواهد داد که چگونه یک رسانه میتواند با اتکا به درک راهبردی از رویداد، بهرهگیری از فناوریهای نوین، و ایجاد بستری برای مشارکت حداکثری مردم، به عاملی فعال در شکلدهی به حافظه جمعی و ثبت یک حماسه ملی بدل شود.
این رویداد، به خوبی ثابت خواهد کرد که در عصر «جنگ روایتها»، رسانههای داخلی باید به جای ایفای نقش یک ناظر منفعل، به راویانی پیشگام و مولد تبدیل شوند.
کاروان رسانهای لرستان، اینبار نه تنها به تهران و قم، بلکه به قلب تاریخ سفر خواهد کرد.
و در این سفر، با خود، روایتهایی را به ارمغان خواهد آورد که هر یک، چون نگینی در میان جواهر تاریخ انقلاب، خواهند درخشید.
و این، شاید بزرگترین دستاورد عملیات «باید برخاست» باشد؛ نه فقط ثبت یک وداع، که روایتگری یک تداوم؛ تداوم راه رهبری که در دل مردم، جاودانه خواهد شد.
زمین لرستان، چشمبهراه این حماسه است و رسانهها این دیار، با تمام توان، قلمبهدست گرفته تا روایتگر این لحظات بیبدیل باشد.
حماسه در راه است؛ روایت در حال رقم خوردن...