آیزنکوت به قطب جدید علیه نتانیاهو تبدیل میشود؟
رقابت میان نفتالی بنت و گادی آیزنکوت برای رهبری بلوک مخالفان بنیامین نتانیاهو در حال اوج گرفتن است.
به گزارش مشرق، بدون شک گادی آیزنکوت، رهبر حزب نوظهور «یاشار»، امروز یکی از برجستهترین چهرههای سپهر سیاسی اسرائیل است.
اوجگیری محبوبیت او در ماههای اخیر باعث شده جایگاه بلامنازع نفتالی بنت در صدر اپوزیسیون با چالشی جدی روبهرو شود.
به نظر میرسد، روند فزاینده محبوبیت آیزنکوت میتواند در صورت ائتلاف او با یکی از احزاب قدیمی، او را به قطب سوم انتخابات ۲۰۲۶ مبدل سازد.
حزب تحت رهبری آیزنکوت، موسوم به «یاشار» سیرصعودی مستمری را در نظرسنجیها تجربه کرده و در حال حاضر بین ۱۵ تا ۱۶ کرسی در نوسان است.
از سوی دیگر آیزنکوت موفق شده چهرههای سرشناس و پرنفوذی از جمله «یورام کوهن»، رئیس سابق شینبت، را به این حزب جذب کند.
با وجود این شتاب، ورود او به دنیای سیاست چندان بیحاشیه نبوده است.
تصمیم اولیه وی برای پیوستن به ائتلاف «بلوک دولت» به رهبری بنی گانتس در کنار گیدعون ساعر، نتیجهای ناامیدکننده (تنها ۱۲ کرسی) در انتخابات ۲۰۲۲ به همراه داشت.
علیرغم پیروزی نسبتاً قاطع جناح حامی نتانیاهو در آن انتخابات اما، طرح اصلاحات قضایی و اعتراضات گسترده پس از آن، گانتس و آیزنکوت را دوباره به کانون توجه افکار عمومی مبدل ساخت؛ چرا که بسیاری از اسرائیلیها به آنها به چشم پلی میان راست و چپ مینگریستند.
واقعه ۷ اکتبر ۲۰۲۳ اما، اثری همچون یک زلزله سیاسی در سرزمینهای اشغالی داشت.
گانتس و آیزنکوت در روزهای پس از آغاز جنگ در غزه به محبوبترین شخصیتهای سیاسی اسرائیل تبدیل شدند.
البته آیزنکوت در این بازه در سایه گانتس قرار داشت.
ورود ائتلاف بلوک دولت به کابینه جنگی، در ادامه باعث ریزش محبوبیت گانتس شد.
ائتلاف مذکور که در روزهای نخست پس از ۷ اکتبر بیش از ۴۰ کرسی را از آن خود میساخت در ژوئن ۲۰۲۵ به ۹ کرسی سقوط کرده بود.
این موضوع و اختلافات با گانتس بر سر رهبری ائتلاف باعث شد آیزنکوت از بلوک دولت در ژوئیه ۲۰۲۵ خارج شده و حزب مستقلی را با نام یاشار تأسیس کند.
در آن مقطع، نفتالی بنت به عنوان اصلیترین رقیب نتانیاهو قد علم کرده بود.
تا دسامبر ۲۰۲۵، به نظر میرسید چشمانداز پیشروی آیزنکوت چندان مطلوب نیست و او در نظرسنجیها تنها ۷ کرسی به دست میآورد؛ در حالی که بنت با فاصلهای اندک در تعقیب نتانیاهو بود.
جهش خیرهکننده آیزنکوت در نظرسنجیها
طی شش ماه گذشته، موقعیت آیزنکوت با تحولی چشمگیر همراه بوده و میزان حمایت از او دو چندان شده است.
در مقابل، نفتالی بنت برای پایان دادن به دعوای رهبری اپوزیسیون، با یائیر لاپید متحد شد و ائتلاف «باهم» را تشکیل داد.
در نتیجه این جابهجاییها، اکنون فاصله میان آیزنکوت و بنت به ۷ کرسی (۱۶ در مقابل ۲۴) رسیده است.
این تحولات، آیزنکوت را در میانه یک دو راهی استراتژیک قرار داده است؛ بهویژه اکنون که زمزمههای جدی مبنی بر ادغام حزب یاشار با «اسرائیل خانه ما» به رهبری آویگدور لیبرمن به گوش میرسد.
اما روند رو به رشد آیزنکوت این پرسش را مطرح میکند که آیا اصولاً نیازی به چنین ائتلافی هست یا خیر؟
تجربیات گذشته نشان میدهد که ائتلاف با لیبرمن ممکن است لزوماً به دستاوردهای انتخاباتی منجر نشود؛ همانطور که فهرست مشترک «لیکود-اسرائیل خانه ما» در سال ۲۰۱۳ شاهد آن بود.
به همین ترتیب، ائتلاف بنت-لاپید نیز که تا اینجا دستاوردهایی کمتر از حد انتظار در نظرسنجیها در پی داشته، میتواند به زنگ خطری برای آیزنکوت و لیبرمن باشد.
از سوی دیگر، ائتلاف بنت و لاپید دستکم به طور موقت فاصله میان بنت و آیزنکوت را افزایش داده است.
فضای سیاسی اسرائیل در حال تبدیل شدن به یک رقابت دو قطبی میان «لیکود» و «اردوگاه بنت» است.
در چنین شرایطی، همانطور که در انتخابات گذشته نیز دیده شده، ممکن است بخشی از رایدهندگان برای اطمینان از پیروزی بلوک خود، آرای استراتژیک خود را به نفع بنت به صندوق بیندازند.
از این منظر، ادغام با لیبرمن میتواند پویایی بازی را تغییر داده و رقابت را به یک نبرد سهجانبه برای تبدیل شدن به بزرگترین حزب پارلمان تبدیل کند.
علاوه بر این، برخلاف بنت که ائتلافش با لاپید او را به سوی جریان چپ- میانه سوق داده است، مشارکت با لیبرمن میتواند آیزنکوت را در موضع راستگرایانهتری قرار داده و دایره نفوذ و مقبولیت او را گسترش دهد.
در مجموع، گادی آیزنکوت بر سر یک دوراهی سرنوشتساز ایستاده که مسیر باقیمانده کارزار انتخاباتی او را رقم خواهد زد.
چالش پیشروی او روشن است: بهرهبرداری مستقل از شتاب فعلی یا تحکیم قدرت از طریق ائتلاف.
با این حال، به نظر میرسد اولویت استراتژیک اصلی او، کسب برتری قاطع بر «بنت» به عنوان رقیب اصلیاش در درون جبهه اپوزیسیون باشد.
در این بین ادغام احتمالی با لیبرمن میتواند از نظر محاسبات انتخاباتی، آیزنکوت را به پیشقراول این اردوگاه مخالفان بنیامین نتانیاهو تبدیل کرده و توان او را برای به چالش کشیدن مستقیم نخست وزیر کنونی به شکلی موثر افزایش دهد.
در این صورت باید منتظر یک رقابت سهقطبی در انتخابات ۲۰۲۶ سرزمینهای اشغالی باشیم.