بندر چابهار نماد توسعه محرومترین استان ایران در انقلاب اسلامی
حجم عملیاتی توسعه فاز اول بندر چابهار که به گواه بسیاری در ایران بینظیر و در جهان کمنظیر است، امروز نماد توسعه محرومترین استان ایران در انقلاب اسلامی ایران است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم از چابهار، بندر چابهار در جنوب شرق ایران؛ تنها بندر اقیانوسی ایران، سوپاپ اطمینان دیگر بنادر ایران؛ بندری که موقعیت استراتژیک آن جهانی است تاجایی که با چانهزنیهای بینالمللی کشورهای درگیر در این بندر، آمریکا آنرا را از لیست تحریمهای خود خارج کرده است.
هزینههای حمل و نقل و تحولات و اتفاقات چند دهه اخیر بهانهای است برای کشورها تا از خلیج فارس نقل مکان کنند؛ عربستان با یک برنامه ویژه درحال توسعه بنادر خود در خارج از خلیج فارس در دریای سرخ و انتقال صادرات نفت خود به آنجاست؛ بنادر کنار گذر عمان نیز خود را آماده میکنند تا جایگزین مناسبی برای بنادر خلیج فارس و بزرگترین آن جبلعلی باشند.
چابهار ایران، گوادر پاکستان و صحار و دوقم عمان چهار بندر اقیانوسی هستند که قرار است بار خلیج فارس را در آینده به دوش بکشند؛ خلیج فارس تنها به دلیل محدود و آسیبپذیر بودن در برابر خطرات احتمالی بهانه نقل مکان کردن از آن نیست؛ مهمترین دلیل، پایین آمدن هزینههای حمل و نقل است؛ به زبان سادهتر کشتیهایی که از اقیانوس هند وارد عمان میشوند و به بنادر خلیج فارس برای تخلیه و بارگیری میروند از نظر اقتصادی بهصرفه است که همینجا در بنادر عمان تخلیه و بارگیری کنند تا اینکه بخواهند حداقل دو هزار مایل از بنادر اقیانوسی عمان دور شوند.
سالانه بنا به آمار جهانی حداقل 14 هزار کشتی از کنار آبراهه چابهار، گوادر، صحار و دوقم عبور میکنند و به خلیج فارس میروند؛ نزدیک بودن چهار بندر اقیانوسی ایران، پاکستان و عمان به مسیرهای اصلی تجارت دریایی مهمترین دلیل و بهانه برای نقل و انتقالات از خلیج فارس و توسعه بنادر اقیانوسی خارج از آن است.
نگاهها به بندر چابهار راهبردیتر از سه بندر دیگر است؛ بندر چابهار به گواه کارشناسان و صاحبنظران نسبت به سهرقیب دیگر بهصرفهتر، مطمئنتر و ایمنتر برای مبادلات تجاری است؛ بندر چابهار طبق نقشهها و برآوردهای بینالمللی نقطه ورودی کریدور شماره 9 یا همان کریدور شمال-جنوب است که در حال حاضر از سوی کارشناسان سازمان ملل کوتاهترین، سریعترین و کمهزینهترین مسیر ترانزیت کالا بین آسیا و اروپا معرفیشده است؛ کریدوری که کشورهای آسیای جنوبی و جنوب شرقی را به آسیای میانه، روسیه، منطقه قفقاز و تا شرق اروپا وصل میکند و حلقه واسطی برای اتصال حداقل 3 میلیاردنفر جمعیت است؛ 800 میلیون نفر در خط آسیای میانه تا شرق اروپا و بیشاز دو میلیارد نفر جمعیت کشورهای حوزه اقیانوس هند.
چابهار نقطه امن ایران، دور از صدامیان
چابهار بنا به موقعیت راهبردی و استراتژیکاش از دههها قبل خود را آماده توسعه میکرده؛ برای اولین بار مطالعه طرح توسعه بندر شهید بهشتی چابهار قبل از انقلاب آغاز شد اما شروع نشد؛ پس از انقلاب اسلامی، چابهار نقطه امن ایران برای صادرات و واردات بود؛ 35 سال پیش زمانی که جنگ نفتکشها خلیج فارس را فراگرفت و ایران نتوانست از بنادر خلیج کالاهای اساسی خود را تامین کند همه توجهها به چابهار معطوف شد، دوبندر شهیدکلانتری وشهید بهشتی چابهار نیز درهمان سال ها یعنی درسال 1362 افتتاح شدند چراکه تنها امید ایران برای تامین مایحتاج مردم در آن شرایط بحرانی چابهار بود.
در آن سالها بندر شهیدکلانتری با 800 هزارتن ظرفیت تمام توان خود را گذاشت تا لنج ها وکشتیهای حامل کالاهای اساسی ایران پهلوگیری وتخلیه کنند، بعد ها با ایجاد لایروبی، پست اسکله و نصب موج شکن، ظرفیت بندر را به 2 میلیون و 500 هزار تن افزایش یافت.
پس از جنگ، با درک به اهمیت این بندر و موقعیت جهانی و استراتژیک آن، مطالعات جامع یکیاز بزرگترین پروژههای زیرساختی صدسال اخیر ایران و به گواه برخی بزرگترین پروژه زیرساختی انقلاب اسلامی با همکاری مشاروان دریا و بندر بینالمللی آغاز شد و در سال 1387 عملیات اجرایی توسعه آن با پیمانکاری قرارگاه سازندگی حضرت خاتمالنبیا سپاه شروع شد.
نگاهها به آمار و ارقام عملیاتی که مدیرکل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان میدهد، خود بیانگر همه چیز است.
بهروز آقایی مدیرکل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان میگوید: در فاز اول توسعه بندر چابهار در مجموع ظرفیت عملیاتی تخلیه و بارگیری در این بندر 6 میلیون تن افزایش یافته و از 2.5 میلیون تن به 8.5 میلیون تن رسیده است؛ اما در صورت توسعه پسکرانه فاز اول آن ظرفیتی بین 15 تا 20 میلیون تن هم خواهد داشت.
15 میلیون متر مکعب لایروبی، 203 هکتار زمین و 300 هکتار حوزچه آرامش؛ در جهان کمنظیر
وی در گفتوگو با تسنیم میافزاید: در فاز اول توسعه این بندر با 15 میلیون مترمکعب لایروبی که با اعتبار بیشاز 150 میلیون دلار صورت گرفته که خود در جهان کمنظیر است، با این لایروبی عملا 203 هکتار محوطه کانتیری و جنرال کارگو به خاک جمهوری اسلامی ایران اضافه شده است و 300 هکتار حوزچه آرامش با عمق آبخور بیشاز 16 متر ایجاد شده است که بین بنادر ایران بینظیر است.
آقایی تصریح میکند: به زبان سادهتر، با لایروبی صورت گرفته و حوزچه آرامش ایجاد شده؛ هماکنون بزرگترین کشتیهای جهان با نرخ بیشاز 400 هزارتن میتوانند بدون هیچ محدویتی در بندر شهید بهشتی چابهار پهلوگیری کنند.
مدیرکل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان با اشاره به دیگر جزییات توسعه فاز اول بندر چابهار میگوید: برای این حوزچه آرامش 300 هکتاری، 1470 متر موج شکن با 5 میلیون مترمکعب سنگ ایجاد شده است تا کشتیهای بزرگ پاناماکس و سوپر پست پانامکس در هیچ زمان از سال و حتی فصل مونسون با بادهای سهمگین خود محدودیتی در پهلوگیری نداشته باشند.
وی ادامه میدهد: همچنین برای 203 هکتار استحصال زمین از دریا، 63 هکتار بتنریزی شده و محوطه کانتینری و جنرال کارگو ایجاد شده است و 1700 متر اسلکه جدید در قالب 5 پست اسکله کانتینری و جنرال کارگو ساخته شده است.
30 دستگاه استراتژیک با 403 میلیون دلار سرمایهگذاری، هرکدام به مثابه یک ایرباس هواپیمایی
آقایی میگوید: در مجموع برای ساخت و ساز فاز اول توسعه بندر، 300 میلیون دلار از منابع داخلی سازمان بنادر صرف شده است، همچنین 403 میلیون دلار نیز از صندوق توسعه ملی در قالب تسهیلات برای مجهز کردن فاز اول به دستگاههای تخلیه و بارگیری اختصاص یافته است.
مدیرکل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان تاکید میکند: امروز میتوانیم این ادعا را کنیم که بندر چابهار، بهترین نفعها را از فضای بعد از برجام برده است؛ از بهمنماه 95 با باز شدن اولین ال سی، سه پارت تجهیزات تخلیه و بارگیری از اروپا و با ساخت برندترین شرکتها به چابهار وارد شد و با توان داخلی و شرکتهایی همچون ماشینسازی اراک منتاژ شد.
وی میافزاید: در مجموع در حال حاضر 30 دستگاه استراتژیک تخلیه و بارگیری در بندر چابهار وجود دارد که شامل جرثقیلهای ساحلی، ریجستیکر، آنتی استیکر و لیفتراک و مکندههای غلات است که هرکدام به مثابه یک ایرباس هواپیمایی است؛ همچنین جرثقیلهای گنتریکرین (تخلیه کانتیر) که از بزرگترین جرثقیلهاست، درحال ساخت است و بهزوی در بندر چابهار نصب میشود.
آقایی میگوید: همچنین با توجه به موقعیت استراتژیک بندر شهید بهشتی و بعد بینالمللی آن، هند نیز برای دسترسی ایمن، با صرفه و مطمئن به کشورهای آسیای میانه در مجموع 235 میلیون دلار تعهد سرمایهگذاری در در فاز اول توسعه بندر شهید بهشتی دارد که 85 میلیون دلار آن مربوط به ساخت تجهیزات تخلیه و بارگیری پورت اپوراتوری بندر است و 150 میلیون دلار آن هم مربوط به توسعه پسکرانه است.
مدیرکل بنادر و دریانوردی سیستان و بلوچستان خاطرنشان میکند: در مجموع مجتمع بندری چابهار پس از عملیاتی شدن فاز اول آن ادامه مییابد و با ایجاد 21 پست اسکله و 77 میلیون تن ظرفیت در قالب 4 فاز در افق بهعنوان بندری نسل سومی و بهعنوان یک مگاپورت جهانی شناخته خواهد شد.
هرچه باشد، امروز بندر چابهار با عملیاتی کمنظیر برای توسعهاش و با راهبردی جامع برای افزایش سهم ایران در تجارت دریایی، رقابتپذیری کالاهای صادراتی و کاهش هزینههای وارداتی، نماد توسعه در محرومترین استان ایران در انقلاب اسلامی ایران است.
گزارش از سید امیرحسین عظیمی
انتهای پیام/ش
