حیدریان:هوشمندسازی چاههای کشاورزی راهکار مدیریت مصرف آب در گلستان است
گرگان-مدیرعامل شرکت آب منطقهای گلستان گفت: هوشمندسازی چاههای کشاورزی و اصلاح الگوی کشت، از مهمترین برنامههای استان برای مدیریت مصرف آب است.
به گزارش خبرنگار مهر، ایرج حیدریان ظهر چهارشنبه در کارگاه آموزشی تخصصی «پدافند غیرعامل در رسانه»، با اشاره به آثار تغییر اقلیم بر منابع آبی کشور اظهار کرد: ایران در زمره کشورهای کمبارش قرار دارد و کاهش نزولات جوی طی سالهای اخیر، مدیریت منابع آب را به یکی از مهمترین اولویتهای کشور تبدیل کرده است.
وی افزود: برای عبور از شرایط کمآبی، اجرای برنامههای سازگاری با کمآبی تنها با مشارکت همه دستگاههای اجرایی امکانپذیر است و مجموعههایی همچون جهاد کشاورزی، شرکت آب و فاضلاب، منابع طبیعی و سایر دستگاههای مرتبط باید در این مسیر نقشآفرینی کنند.
۸۷ درصد منابع آب گلستان در کشاورزی مصرف میشود
مدیرعامل شرکت آب منطقهای گلستان با اشاره به سهم بالای بخش کشاورزی در مصرف آب گفت: حدود ۸۷ درصد منابع آب گلستان در بخش کشاورزی مصرف میشود، اما راندمان آبیاری در بسیاری از مزارع حدود ۳۰ تا ۳۱ درصد است؛ به این معنا که بخش عمده آب در مسیر انتقال یا هنگام آبیاری هدر میرود.
حیدریان ادامه داد: علاوه بر این، بین ۲۰ تا ۳۰ درصد محصولات کشاورزی و در برخی محصولات باغی، سبزی و صیفیجات حتی تا ۳۵ درصد نیز به دلیل ضعف در نگهداری، بستهبندی، حملونقل و تکمیل نبودن زنجیره تولید از بین میرود؛ موضوعی که به معنای هدررفت منابع ارزشمند آب است.
وی تأکید کرد: مدیریت مصرف آب تنها به مزرعه محدود نمیشود، بلکه باید کل زنجیره تولید، فرآوری، نگهداری و عرضه محصولات کشاورزی اصلاح شود تا از اتلاف آب جلوگیری شود.
هوشمندسازی چاهها؛ گامی برای استقرار الگوی کشت
مدیرعامل شرکت آب منطقهای گلستان با اشاره به برنامه هوشمندسازی چاههای کشاورزی اظهار کرد: یکی از مهمترین اقدامات در دستور کار، هوشمندسازی همه چاههای مجاز کشاورزی است تا برداشت آب بهصورت برخط کنترل و مدیریت شود.
وی افزود: برداشت اضافه از برخی چاههای مجاز، در مواردی از برداشت چاههای غیرمجاز نیز بیشتر است و برای جلوگیری از این وضعیت، سامانههای هوشمند نصب شدهاند تا میزان برداشت آب بهصورت دقیق کنترل شود.
حیدریان اظهار کرد: اجرای این طرح، زمینه استقرار واقعی الگوی کشت را فراهم میکند؛ به این معنا که کشاورز بداند چه محصولی، در چه منطقهای و در چه زمانی کشت شود تا منابع آب موجود پاسخگوی نیاز تولید باشد.
وی هشدار داد: در صورت برداشت بیش از سهمیه تعیینشده، مطابق ضوابط، امکان قطع برق و آب چاههای کشاورزی وجود دارد تا از برداشت بیرویه جلوگیری شود.
مصرف آب شرب در گلستان بالاتر از استاندارد است
مدیرعامل شرکت آب منطقهای گلستان با اشاره به وضعیت مصرف آب شرب گفت: سرانه استاندارد مصرف آب شرب ۱۵۰ لیتر برای هر نفر در شبانهروز است، اما این میزان در مرکز استان به ۲۳۰ تا ۲۵۰ لیتر میرسد.
وی بخشی از این افزایش را ناشی از فرسودگی شبکه توزیع دانست و افزود: بخش دیگری از آن به الگوی مصرف مشترکان بازمیگردد و اصلاح این وضعیت نیازمند فرهنگسازی است.
حیدریان از اجرای برنامههای آموزشی مشترک با آموزش و پرورش، ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برای ترویج فرهنگ مدیریت مصرف آب خبر داد.
تغییر اقلیم، الگوی مدیریت منابع آب را تغییر داده است
وی با اشاره به افزایش بارشهای کوتاهمدت اما شدید در سالهای اخیر گفت: تغییر اقلیم موجب شده بارشها در مدت زمان کوتاه و با شدت بالا رخ دهد که مدیریت این شرایط نیازمند بهرهگیری از مدلهای علمی و سامانههای پیشبینی است.
مدیرعامل شرکت آب منطقهای گلستان افزود: در بارندگیهای فروردین امسال، کارشناسان شرکت با استفاده از مدلهای تخصصی هواشناسی و همکاری دانشگاهیان، مناطق پرخطر را پیشبینی کردند و تجهیزات لازم پیش از وقوع بارندگی در نقاط حساس مستقر شد.
وی ادامه داد: تجربه سیلهای گذشته نشان داده است که مدیریت علمی، پیشبینی دقیق و هماهنگی دستگاههای اجرایی میتواند خسارات ناشی از سیلاب را به حداقل برساند.
اصلاح الگوی کشت، شرط حفظ منابع آب
حیدریان با تأکید بر اینکه آینده منابع آبی استان به اصلاح الگوی کشت وابسته است، اظهار کرد: کشاورزان زمانی از الگوی کشت جدید استقبال میکنند که معیشت آنان تضمین شود؛ بنابراین توسعه صنایع تبدیلی، تکمیل زنجیره ارزش و جلوگیری از خامفروشی محصولات کشاورزی باید همزمان با اصلاح الگوی کشت دنبال شود.
وی افزود: تجربه استانهای موفق نشان میدهد تکمیل زنجیره تولید علاوه بر کاهش هدررفت آب، درآمد کشاورزان را نیز افزایش میدهد.
تأمین امنیت غذایی در گرو مدیریت آب
مدیرعامل شرکت آب منطقهای گلستان در پایان با بیان اینکه حفظ منابع آب، مسئولیتی همگانی است، گفت: صرفهجویی در مصرف آب، ارتقای بهرهوری در بخش کشاورزی، اصلاح الگوی کشت و مشارکت مردم و دستگاههای اجرایی، مهمترین راهکارهای تأمین پایدار منابع آب و حفظ امنیت غذایی برای نسلهای آینده است.