کوروش احمدی: احتمال جنگ گسترده منتفی نیست / توافق ایران و آمریکا میخ آخر بر تابوت نتانیاهو خواهد بود
كوروش احمدي گفت: احتمال جنگ گسترده را نميتوان منتفي دانست. اما چون ترامپ در تله اعتبار فردي و كشوري گرفتار شده و ميداند كه اگر حداقل نتيجهاي نگيرد، هم به اعتبار خودش و هم به اعتبار امريكا خدشه شديدي وارد خواهد شد، بنابراين بسيار بعيد است كه از سماجت دست بردارد.
کد خبر: 777746 | ۱۴۰۵/۰۳/۲۴ ۰۹:۵۵:۰۰
حدیث روشنی-درحالی که خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آگاه از احتمال امضای قریبالوقوع توافق صلح میان ایران و امریکا توسط محمدباقر قالیباف و جیدی ونس، معاون رییسجمهور امریکا خبر داده، شبکه الحدث به نقل از یک منبع بلندپایه روایت متفاوتی ارایه کرد و مدعی شد «اعلامیه اسلامآباد» نه در ژنو بلکه بهصورت غیرحضوری و از راه دور امضا خواهد شد و نشستهای برنامهریزی شده ژنو نیز فعلا به تعویق افتاده است.
به گزارش اعتماد، انتشار این گزارشهای متناقض درحالی است که سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان شامگاه جمعه برای نخستینبار بخشی از چارچوب مذاکرات را به صورت رسمی تشریح کرد و از نهایی شدن یک «یادداشت تفاهم ۱۴ مادهای» خبر داد؛ سندی که به گفته رییس دستگاه دیپلماسی کشورمان مقدمه پایان جنگ در تمامی جبهههای منطقه و آغاز دور جدیدی از گفتوگوهای تهران و واشنگتن خواهد بود.
عراقچی همچنین اعلام کرد دوطرف بر سر یک فرمول دو مرحلهای به تفاهم رسیدهاند؛ ابتدا امضای یادداشت تفاهم و سپس آغاز مذاکراتی ۶۰ روزه برای دستیابی به توافق نهایی درباره موضوعات پیچیدهتر ازجمله پرونده هستهای، رفع تحریمها و بازسازی اقتصادی.
او در ادامه تاکید کرد که پرونده هستهای، رفع تحریمها و سازوکار بازسازی اقتصادی تعمدا به مرحله دوم موکول شده و در متن اولیه صرفا چارچوب پایان جنگ، توقف تهدیدات، احترام متقابل به حاکمیت کشورها، رفع محاصره دریایی و تعیین مسیر مذاکرات آینده گنجانده شده است.
این اظهارات همزمان با انتشار مجموعهای از گزارشهای رسانهای ازسوی رسانههای غربی و عربی و نیز عبری مطرح میشود که همگی از نزدیک شدن تهران و واشنگتن به یک توافق اولیه سخن میگویند.
در این میان رویترز به نقل از منابع منطقهای مدعی شد که امارات با آزادسازی بین ۱۰ تا ۲۰ میلیارد دلار از داراییهای ایران موافقت کرده و بخشی از این منابع نیز دراختیار تهران قرار گرفته است.
همزمان منابع امریکایی احتمال نهایی شدن توافق را بیش از ۸۰درصد ارزیابی کردهاند.
در سوی دیگر، دونالد ترامپ از «توافقی بزرگ» سخن گفته و حتی پیام اخیر عراقچی را در شبکه اجتماعی خود بازنشر کرده است؛ اقدامی که به ادعای برخی ناظران در فضای دیپلماتیک به عنوان یک سیگنال سیاسی کمسابقه تعبیر میشود.
با این حال به نظر میرسد فاصله میان «تفاهم اولیه» و «توافق نهایی» همچنان قابل توجه است.
آنچه از سخنان گزارشهای ادعایی منتشر شده برمیآید نشان میدهد چهار گره اصلی مذاکرات همچنان باز ماندهاند؛ پرونده هستهای، رفع تحریمها، آزادسازی داراییهای بلوکهشده و ترتیبات امنیتی منطقه به ویژه در لبنان.
به نظر میرسد در این مرحله دوطرف دشوارترین مسائل را به مرحله دوم منتقل کردهاند تا ابتدا از خطر بازگشت به درگیری نظامی جلوگیری شود.
در این میان اما مهمترین متغیر بیرونی توافق همچنان اسراییل است.
مجموعه گزارشهای منتشر شده از رسانههای امریکایی و اسراییلی نشان میدهد شکافی واقعی میان رویکرد ترامپ و بنیامین نتانیاهو شکل گرفته است.
اگرچه به باور برخی تحلیلگران نمیتوان احتمال تقسیم نقش میان «پلیس خوب و پلیس بد» را به طور کامل منتفی دانست، اما حجم انتقادات مطرحشده در تلآویو و اذعان مقامات اسراییلی به ناتوانی در متوقف کردن روند توافق، نشانههایی از یک اختلاف تاکتیکی جدی را آشکار میکند.
با این همه برخی ناظران مدعیاند حتی در صورت امضای تفاهم، خطر اقدامات اخلالگرانه اسراییل از میان نخواهد رفت.
از عملیات محدود نظامی و امنیتی گرفته تا تلاش برای جلوگیری از آزادسازی داراییهای ایران یا تحت فشار قرار دادن واشنگتن، همگی بخشی از سناریوهای محتمل روزهای آینده هستند، به همین دلیل مهمترین آزمون تفاهم احتمالی نه در روز امضا، بلکه در هفتههای پس از آن رقم خواهد خورد، به گونهای که اگر یادداشت تفاهم بتواند آتش درگیریها را خاموش کند و روند آزادسازی منابع مالی ایران را به جریان بیندازد، مسیر رسیدن به توافق نهایی هموارتر خواهد شد.
اما اگر یکی از طرفها یا بازیگران ثالث در این فاصله به سمت تشدید تنش حرکت کنند، منطقه بار دیگر میان سه سناریو گرفتار خواهد شد؛ بازگشت تبادل آتش محدود، تداوم جنگ فرسایشی همراه با محاصره و فشار اقتصادی از سوی واشنگتن، یا ورود به مرحلهای جدید از رویارویی مستقیم.
به همین دلیل، هر چند صلح از هر زمان دیگری نزدیکتر به نظر میرسد، اما هنوز نمیتوان آن را قطعی و تثبیتشده دانست.
در همین راستا روزنامه اعتماد با هدف ارزیابی گزارههای مهم و تاثیرگذار بر امضای احتمالی یادداشت تفاهم میان ایران و امریکا با کوروش احمدی، دیپلمات پیشین کشورمان در نیویورک گفتوگو کرده است.
بخش هایی از این گفتوگو در ادامه می آید: