تداوم حساسیت بازار کودهای شیمیایی به تشدید تنش در خاورمیانه

به گزارش مشرق از بلومبرگ، قیمت اوره که یکی از مهم‌ترین کودهای کشاورزی جهان محسوب می‌شود، از اواسط آوریل تاکنون بیش از ۳۰ درصد کاهش یافته است و همه افزایش قیمتی ناشی از جنگ را از بین برده است.
این روند به کاهش قیمت ذرت، گندم و سایر محصولات کشاورزی نیز منجر شده، به‌طوری که شاخص لحظه‌ای کشاورزی بلومبرگ، که قیمت ۱۰ محصول پرمعامله جهان را رصد می‌کند، روز جمعه به پایین‌ترین سطح خود از پنجم مارس رسید.
این تحول در مقایسه با هفته‌های نخست جنگ از چرخشی چشمگیر حکایت دارد؛ زمانی که بسته شدن عملی تنگه هرمز، حدود یک‌سوم تجارت جهانی اوره را مختل کرد، قیمت‌ها را به شدت بالا برد و کشاورزان را برای یافتن منابع جایگزین به تکاپو انداخت.
کاهش قیمت اوره می‌تواند هزینه‌های تولید کشاورزان را پایین بیاورد و از سرعت رشد تورم مواد غذایی بکاهد.
با این حال،‌ کارشناسان هشدار می‌دهند که قیمت انرژی همچنان بالا و بازار کودهای شیمیایی همچنان نسبت به هرگونه تشدید تنش در خاورمیانه حساس است.
کانگ وِی چیانگ، کارگزار محصولات کشاورزی در شرکت شرکت «استون‌ایکس/ StoneX» سنگاپور می‌گوید: آنچه اکنون شاهد آن هستیم، کاهش تدریجی حق بیمه ریسک و تخلیه آن از بازار است.
البته هنوز نمی‌توان گفت که خطر کاملا رفع شده است.
شوک اولیه کاملا واقعی بود.
کاهش قیمت اوره
طبق برآورد شرکت «فرتی‌استریم/ FertiStream»، یکی از بزرگ‌ترین معامله‌گران کود شیمیایی جهان، «افت قیمت اوره، پرمصرف‌ترین کود نیتروژنی دنیا، پس از آن رخ داد که چین محدودیت‌های صادراتی خود را تعدیل و بازار نیز محموله‌های سرگردان در تنگه هرمز را در محاسبات خود لحاظ کرد.»
به گفته میلتون ساتو، مدیر اطلاعات بازار جهانی این شرکت، «ضعف قیمت غلات نیز تقاضای کشاورزان برای خرید کود را کاهش داده است.»
افزون بر این، برخی تولیدکنندگان جنوب آسیا که در هفته‌های نخست جنگ تولید خود را کاهش داده بودند، دوباره فعالیت خود را از سر گرفته‌اند.
بازار اوره ماهیتی فصلی دارد و فصل کشت در بخش عمده نیمکره شمالی رو به پایان و این در حالی است که برزیل خریدهای خود را به تعویق انداخته و میزان وارداتش نسبت به سال گذشته کاهش یافته است.
اندرو وایتلاو، بنیان‌گذار و مدیر موسسه تحلیل بازار کشاورزی «Episode ۳» در یادداشتی نوشت: با کاهش نگرانی‌ها درباره عرضه خاورمیانه، خریداران نیز کمتر نگران کمبود آنی کالا هستند.
بازار کودهای شیمیایی طی یک ماه گذشته تحول قابل توجهی را تجربه کرده است.
اکنون بحث اصلی این است که قیمت‌ها تا چه اندازه ممکن است بیشتر کاهش یابند.
بازگشت بازار محصولات کشاورزی
قیمت محصولات کشاورزی نیز روند مشابهی را طی کرده است.
شاخص لحظه‌ای کشاورزی بلومبرگ نسبت به اوج خود در اواسط ماه مه حدود ۱۰ درصد افت کرده و به سطوح پیش از جنگ نزدیک شده است؛ مقطعی که برداشت‌های پربار و ذخایر مناسب جهانی، قیمت محصولات کشاورزی را تحت فشار قرار داده بود.
به نوشته بلومبرگ، شرایط مطلوب کشت در آمریکا و آغاز فصل برداشت در نیمکره شمالی، عرضه جهانی را افزایش داده و قیمت غلات را کاهش داده است.
آیشان بانو، تحلیلگر ارشد محصولات کشاورزی در شرکت «کپلر/ Kpler»، می‌گوید: ذخایر جهانی همچنان در سطح بالایی قرار دارند و حتی به‌رغم افزایش هزینه‌های تولید و مخاطرات ناشی از پدیده «اِل‌نینو»، توازن ترازنامه‌های جهانی نگران‌کننده نیست.
خطر هنوز برطرف نشده است
با این حال، کانگ وِی چیانگ از شرکت استون‌ایکس بر این باور است «تا زمانی که جنگ ادامه داشته باشد، بازار همچنان نسبت به تحولات انرژی و رخدادهای ژئوپلیتیکی حساس خواهد ماند و هرگونه اختلال تازه می‌تواند بار دیگر قیمت‌ها را افزایش دهد.
هزینه‌های سوخت همچنان بالاست و این موضوع فشار بر قیمت مواد غذایی و کالاهای مصرفی را حفظ خواهد کرد.»
برزیل در کانون توجه
الکسیس مکسول، تحلیلگر بلومبرگ اینتلیجنس مستقر در شیکاگو، با اشاره به اینکه در ماه‌های آتی برزیل نقش مهمی خواهد داشت، پیش‌بینی کرد که «قیمت اوره در نیمه دوم سال و احتمالاً از ماه جولای، با افزایش خریدها کشاورزان برزیلی دوباره تقویت خواهد شد.
اکنون همه نگاه‌ها به برزیل دوخته شده؛ البته قیمت اوره در سال ۲۰۲۶ احتمالا به اوج خود رسیده است و بیشتر نخواهد شد.»
به نوشته بلومبرگ، «معامله‌گران همچنین بر عملکرد قیمت کودهای شیمیایی در سطح مزارع را در اواخر تابستان و پاییز امسال متمرکز خواهند بود؛ بازه‌ای که کشاورزان خرید ملزومات کشت سال آتی را آغاز می‌کنند.»
دیوید اورتگا، استاد اقتصاد مواد غذایی در دانشگاه ایالتی میشیگان، می‌گوید که «اگر توافق صلح بین آمریکا و ایران حاصل شود و آتش‌بس پایدار بماند، قیمت‌ها باید به ثبات برسند، اما خطرهای تورمی همچنان پابرجاست.
اصلاح اخیر بازار خبر خوبی است، اما من آن را پایان ماجرا تلقی نمی‌کنم.
هنوز فشارهای تورمی متعددی ناشی از این جنگ وجود دارد و ابهامات فراوانی پیش روی بازار است.»