وحدت اسلامی با حذف تنوعها محقق نمیشود
گرگان-معاون پژوهش حوزههای علمیه خواهران کشور با بیان اینکه تنوع قومی و فرهنگی بخشی از هویت جهان اسلام است، گفت: باورهای مشترک دینی، رمز شکلگیری هویت واحد تمدنی مسلمانان است.
به گزارش خبرنگار مهر، حجتالاسلام حبیب الله بابایی عصر یکشنبه در نشست نخبگانی «وحدت و تنوع در صورتبندی تمدن اسلامی» با اشاره به جایگاه قرآن در شکلدهی به تمدن اسلامی اظهار کرد: با وجود تنوع گسترده قومی، زبانی و فرهنگی در جهان اسلام، آنچه مسلمانان را از شرق آسیا تا اندلس و از بالکان تا بنگال به یک هویت تمدنی مشترک پیوند داده، قرآن کریم، باورهای مشترک دینی و ارزشهای برخاسته از آن است.
وی با استناد به دیدگاه برخی اندیشمندان غربی افزود: قرآن برای مسلمانان زبان، ارزشها و افق مشترکی خلق کرده و همین عامل موجب شده است که تنوع فرهنگی نه تهدید، بلکه ظرفیتی برای غنای تمدن اسلامی باشد.
معاون پژوهش حوزههای علمیه خواهران کشور با بیان اینکه نظم در تمدن اسلامی صرفاً بر پایه قوانین بیرونی شکل نگرفته است، اظهار کرد: عنصر «تقوا» و خودکنترلی اخلاقی، یکی از مهمترین عوامل حفظ انسجام اجتماعی در جوامع اسلامی بوده و همین سرمایه اخلاقی، قرنها زمینه همزیستی ملتها و اقوام مختلف را فراهم کرده است.
بابایی با اشاره به چالشهای ناشی از ورود مدرنیته به جهان اسلام گفت: در دو قرن اخیر، علاوه بر تنوعهای تاریخی، با گسستهای جدیدی در حوزه هویت، سبک زندگی و روابط اجتماعی مواجه شدهایم که ضرورت بازاندیشی در عوامل وحدتبخش را دوچندان میکند.
وی «محبت» را یکی از مهمترین مؤلفههای انسجامساز در جهان اسلام دانست و افزود: محبت ظرفیت آن را دارد که تنوعها و تفاوتها را به فرصت تبدیل کند.
تجربههایی همچون راهپیمایی اربعین نشان میدهد که محبت به اهلبیت(ع)، بهویژه امام حسین(ع)، فراتر از مرزهای قومی، مذهبی و جغرافیایی، زمینهساز شکلگیری وحدت و همدلی میان مسلمانان و حتی آزادگان جهان است.
معاون پژوهش حوزههای علمیه خواهران کشور همچنین با اشاره به نقش حوزههای علمیه خواهران در فرآیند تمدنسازی گفت: یکی از دستاوردهای مهم انقلاب اسلامی، گسترش آموزشهای دینی در میان بانوان و تربیت هزاران بانوی فرهیخته در عرصه علوم اسلامی و انسانی بوده است که میتوانند نقش مؤثری در تقویت گفتوگوهای علمی، پژوهشی و وحدتآفرین ایفا کنند.
بابایی در بخش دیگری از سخنان خود، با تأکید بر اینکه اشتراکات جهان اسلام بهمراتب بیش از اختلافات آن است، اظهار کرد: تمدن نوین اسلامی بیش از آنکه به ساختارها و ظواهر وابسته باشد، به کیفیت روابط انسانی، اخلاق، عدالت و معنویت گره خورده است و مسیر تحقق آن از تقویت سرمایههای فرهنگی، علمی و اخلاقی میگذرد.
وی خاطرنشان کرد: اگر بخواهیم از وضعیت کنونی به سوی تمدن نوین اسلامی حرکت کنیم، باید بر مشترکات، گفتگوی نخبگانی، همکاریهای علمی و تربیت انسانهای تراز تمدنی تمرکز کنیم؛ زیرا تمدن را بیش از هر چیز، انسانهای بزرگ و نظامهای تربیتی کارآمد میسازند.