سکوت ۲۵ ساله امام علی(ع) بزرگترین درس حکمت برای جهان اسلام است
گرگان-استاد دانشگاه فرهنگیان گرگان با اشاره به سکوت ۲۵ ساله امام علی(ع) گفت: غدیر نقطه اتصال نبوت و امامت و ضامن تداوم و انسجام مسیر اسلام در تاریخ است.
ولیالله شهابی در گفتگو با خبرنگار مهر، با تبریک فرارسیدن عید سعید غدیر خم اظهار کرد: برای شناخت حقیقت غدیر ابتدا باید شخصیت امیرالمؤمنین علی(ع) را شناخت؛ شخصیتی که به اعتقاد بسیاری از اندیشمندان و متفکران اسلامی، نمونه و نظیری برای آن در تاریخ وجود ندارد.
امام علی(ع) از نظر عصمت، عدالت، حکمت، شجاعت، مردمداری و سبک زندگی شخصیتی استثنایی است و به همین دلیل شناخت غدیر بدون شناخت جایگاه و منزلت آن حضرت ممکن نیست.
جایگاه بیبدیل امام علی(ع) در قرآن و تاریخ
وی افزود: بخشی از عظمت شخصیت امام علی(ع) را میتوان در آیات قرآن کریم مشاهده کرد.
در آیه مباهله، خداوند متعال امیرالمؤمنین(ع) را در جایگاهی معرفی میکند که از آن به عنوان «نفس پیامبر» یاد شده است و این تعبیر، جایگاه بینظیر آن حضرت را در میان امت اسلامی نشان میدهد.
همچنین در روز غدیر و پس از معرفی امام علی(ع) به عنوان جانشین پیامبر(ص)، آیه شریفه «الیوم اکملت لکم دینکم و اتممت علیکم نعمتی» نازل شد که بیانگر کامل شدن دین و تمام شدن نعمت الهی بر بندگان است.
غدیر؛ ضامن استمرار هدایت الهی
این استاد دانشگاه ادامه داد: در حقیقت، انتخاب امام علی(ع) به عنوان ولی و جانشین پیامبر(ص) تنها یک انتصاب سیاسی یا اجتماعی نبود، بلکه بخشی از اراده الهی برای استمرار مسیر هدایت بشر به شمار میرفت.
اگر مسئله ولایت پس از پیامبر(ص) تبیین نمیشد، امکان تحریف مسیر اسلام وجود داشت و جامعه اسلامی با چالشهای جدی مواجه میشد.
شهابی با اشاره به روایات متعدد درباره فضائل امیرالمؤمنین(ع) تصریح کرد: پیامبر اکرم(ص) در مناسبتهای مختلف جایگاه امام علی(ع) را برای مسلمانان تبیین کردند اما واقعه غدیر نقطه اوج این معرفی بود.
پیامبر(ص) در جمع عظیمی از مسلمانان فرمودند: «من کنت مولاه فهذا علی مولاه» و بدین ترتیب ولایت و رهبری امت اسلامی را پس از خود به امیرالمؤمنین(ع) سپردند.
وی نهجالبلاغه را یکی از بزرگترین میراثهای فکری و تمدنی جهان اسلام دانست و گفت: هر کس بخواهد با شخصیت واقعی امام علی(ع) آشنا شود باید به نهجالبلاغه مراجعه کند.
این کتاب مجموعهای از خطبهها، نامهها و کلمات قصار امام علی(ع) است که در حوزههای مختلف حکمرانی، عدالت، اخلاق، تربیت، مدیریت، اقتصاد و روابط اجتماعی آموزههای ارزشمندی را در اختیار بشریت قرار میدهد.
نهجالبلاغه؛ نقشه راه حکمرانی عادلانه
این استاد دانشگاه فرهنگیان گرگان افزود: بسیاری از اندیشمندان مسلمان و حتی غیرمسلمان، نهجالبلاغه را از برجستهترین متون حکمت بشری میدانند.
در واقع آنچه امروز در حوزه حکمرانی مطلوب، عدالت اجتماعی، رعایت حقوق مردم و مبارزه با فساد مطرح میشود، قرنها پیش در سخنان و سیره عملی امیرالمؤمنین(ع) مورد توجه قرار گرفته است.
وی با اشاره به دوران حکومت چهار ساله امام علی(ع) اظهار کرد: یکی از مهمترین ویژگیهای حکومت علوی، اجرای عدالت بدون ملاحظه جایگاه افراد بود.
امام علی(ع) در دوران زمامداری خود نشان داد که حکومت اسلامی باید بر پایه عدالت، شایستهسالاری، حمایت از محرومان و مقابله با تبعیض استوار باشد.
سکوت ۲۵ ساله؛ درس بزرگ تاریخ اسلام
شهابی ادامه داد: با این حال شاید یکی از مهمترین درسهای زندگی امیرالمؤمنین(ع) نه دوران حکومت، بلکه ۲۵ سال سکوت و صبر آن حضرت پس از رحلت پیامبر اکرم(ص) باشد.
امام علی(ع) با وجود آنکه خود را صاحب حق میدانست، برای حفظ اصل اسلام، جلوگیری از تفرقه و صیانت از وحدت جامعه اسلامی صبر پیشه کرد و این رفتار حکیمانه الگویی ماندگار برای همه نسلهاست.
وی اظهار کرد: غدیر در واقع نقطه اتصال نبوت و امامت است.
با رحلت پیامبر اکرم(ص)، باب نبوت بسته شد اما مسیر هدایت الهی از طریق امامت استمرار یافت.
به همین دلیل غدیر را باید تضمینکننده ماندگاری اسلام و پیونددهنده رسالت پیامبر(ص) با آینده امت اسلامی دانست.
این استاد دانشگاه فرهنگیان گرگان خاطرنشان کرد: پیامبر اکرم(ص) در غدیر امانت الهی را به اهل آن سپردند و مصداق آیه «إِنَّ اللَّهَ یَأْمُرُکُمْ أَنْ تُؤَدُّوا الْأَمَانَاتِ إِلَی أَهْلِهَا» را به نمایش گذاشتند.
از این منظر، غدیر صرفاً یک واقعه تاریخی نیست بلکه منشوری برای هدایت جامعه اسلامی در همه دورانها به شمار میرود.
وی افزود: امروز نیز جهان اسلام بیش از هر زمان دیگری نیازمند بازخوانی سیره امیرالمؤمنین(ع) است.
عدالتخواهی، اخلاقمداری، مردمداری، مبارزه با فساد، دفاع از حق و حمایت از محرومان از مهمترین آموزههایی است که میتوان از مکتب علوی آموخت.
شهابی تأکید کرد: شناخت غدیر تنها به برگزاری جشنها و آیینهای مذهبی محدود نمیشود، بلکه باید به شناخت عمیقتر شخصیت امام علی(ع) و عمل به سیره آن حضرت منجر شود.
هر اندازه جامعه اسلامی بتواند سبک زندگی، عدالتمحوری و مردمداری امیرالمؤمنین(ع) را در عرصههای مختلف زندگی فردی و اجتماعی پیاده کند، به همان میزان به اهداف و آرمانهای غدیر نزدیکتر خواهد شد.