نقدی بر اطلاعرسانی خاموشی برق در خرمآباد؛ دیر و ناقص!
خرمآباد- شرکت توزیع برق لرستان، اطلاعیههای خاموشی برنامهریزی شده را در کانال رسمی خود در پیامرسان ایتا پس از آغاز خاموشی منتشر کرد!
خبرگزاری مهر- گروه استانها؛ فاطمه حسینی*: صبح امروز یکشنبه سوم خرداد ماه ۱۴۰۵، ساکنان مناطق مختلف شهر خرمآباد با پدیدهای قابل تامل مواجه شدند: اطلاعیههای خاموشی برق که دقایقی پس از قطع شدن برق، آن هم در کانال اطلاع رسانی این شرکت و با ابهامات محتوایی، اعلام شده است.
آنچه در نگاه نخست یک نقص فنی ساده به نظر میرسد، در تحلیل رسانهای، مصداق بارز شکاف میان تعهد اطلاعرسانی و عملکرد عملی در یکی از مهمترین خدمات عمومی است.
خبر دیروز، امروز منتشر شد
بر اساس اطلاعات کانال اطلاع رسانی شرکت توزیع برق لرستان، نخستین اطلاعیه مربوط به خاموشی مناطق خیابان ۲۰ متری دهخدا و کوچههای آراسته ۷، ۸ و ۹، ساعت ۹ و ۱۲ دقیقه صبح بر روی خروجی کانال درج شده است.
حال آنکه زمان آغاز خاموشی در همین اطلاعیه «ساعت ۹ صبح» قید شده بود.
به عبارت دیگر، مردم ۱۲ دقیقه پس از قطع برق، از خاموشی مطلع شدند.
در علوم ارتباطات و استانداردهای خبررسانی، هرگونه اطلاعیه خدمات عمومی باید دست کم ۲۴ ساعت پیش از اجرا در دسترس مخاطب و رسانهها قرار گیرد.
در غیر این صورت، اطلاعرسانی عملاً فاقد کارکرد هشداردهنده است و تنها به ثبت یک رویداد تاریخی شبیه میشود!
دومین اطلاعیه اما وضعیت حادتری داشت.
این اطلاعیه که مربوط به قطع برق زندان مرکزی و پادگان شهید بهشتی (فیدر دارایی) از ساعت ۹:۳۰ تا ۱۱:۳۰ بود، ساعت ۹ و ۴۳ دقیقه صبح منتشر شد.
با یک محاسبه ساده، این اطلاعیه ۱۳ دقیقه پس از شروع خاموشی در معرض دید قرار گرفته است.
از منظر رسانهای، انتشار یک خبر پس از وقوع رویداد، در حالی که جنبه پیشگیرانه و هشداردهنده دارد، «خبر دیروز» نامیده میشود؛ خبری که دیگر نمیتواند تأثیر خود را بر تصمیمگیری مخاطب بگذارد.
مشترکین برق در این مناطق، نه فرصتی برای برنامهریزی داشتند، نه امکان جابجایی کارهای وابسته به برق.
سپاسگزاری پیش از حل مسئله؟
در انتهای هر دو اطلاعیه، عبارت «از صبر و شکیبایی مشترکین محترم منطقه سپاسگزاریم» درج شده است.
از منظر اخلاق رسانهای، تشکر از مخاطب پیش از جبران کاستیها، نه تنها مؤثر نیست، گاه اثر معکوس دارد.
مشترکینی که برق خانه، مغازه یا محل کارشان بدون اطلاع قبلی قطع شده، به جای «سپاسگزار» بودن، انتظار «پوزش» و «توضیح شفاف» دارند.
سپاسگزاری زمانی کاربرد دارد که اصل وظیفه - یعنی اطلاع به موقع و دقیق- انجام شده باشد.
نه پیش از آن.
چند توصیه
آنچه در این یادداشت، ذیل نقد رسانهای مطرح میشود، چند توصیه عملی برای شرکت توزیع برق لرستان است:
۱.
تفکیک اطلاعیههای برنامهریزی شده از اضطراری: خاموشی امروز برای تعمیرات بوده، نه قطع اضطراری.
یعنی از شب قبل قابل برنامهریزی بوده.
چرا اطلاعیه شب قبل در کانال ایتا منتشر نشده؟
حداقل ۱۲ ساعت قبل، نه ۱۲ دقیقه بعد.
۲.
زمانبندی انتشار معکوس: به جای انتشار پس از خاموشی، زمان انتشار را قبل از شروع خاموشی تنظیم کنید.
حتی اگر کار تعمیرات با تأخیر شروع شود، مردم ترجیح میدهند زودتر مطلع شوند تا دیرتر.
۳.
حذف اصطلاحات مبهم و جایگزینی با زبان عمومی
سخن پایانی
رسانه به عنوان ناظر و نقاد، نه مخالف خدماترسانی، بلکه خواهان کیفیت بهتر آن است.
شرکت توزیع برق خرمآباد باید با تغییر ذهنیت از «منتشر کردن» به «به موقع منتشر کردن» ، گامی در مسیر رضایتمندی مردم بردارد.
مردم خرمآباد سزاوار این هستند که خاموشی برق را پیش از خاموش شدن بفهمند، نه پس از آن که تلفن همراهشان را با باطری رو به اتمام روشن کردند و در کانال ایتا دیدند که «ساعت ۹ صبح برق قطع میشود» در حالی که ساعت ۹:۴۳ صبح است.
این فاصله، در عصر ارتباطات فوری، یعنی «عدم حضور سازمان در لحظه نیاز مخاطب».
و این، بزرگترین نقد رسانهای به عملکرد امروز شرکت توزیع برق است.
مشترکین برق در خرمآباد سالهاست ثابت کردهاند که در برابر قطعی برنامهریزیشده و مطلعکننده، صبور و همراه هستند.
اما «صبوری» وقتی معنای خود را از دست میدهد که «اطلاعرسانی» با تاخیر همراه شود.
اطلاع رسانی پس از قطع برق، نه تنها یک ضعف اجرایی، بلکه بیاحترامی به زمان و اعتماد شهروند است.
امید میرود شرکت توزیع برق با پذیرش این نقد رسانهای، گامهای عملی برای جبران این نقص اساسی بردارد.
* خبرنگار