طرح «زندگی با آیهها» باید به یک جریان دائمی در جامعه تبدیل شود
همدان _عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور همدان با تأکید بر لزوم استمرار طرح ملی «زندگی با آیهها» در تمام طول سال برای اقشار مختلف جامعه شد.
خبرگزاری مهر، گروه استانها: قرآن کریم به عنوان والاترین کتاب هدایت بشر، فراتر از متنی برای قرائت، آییننامهای جامع برای زیست مؤمنانه در تمامی ساحتهای فردی و اجتماعی است.
در این میان، طرح ملی «زندگی با آیهها» با رویکردی هوشمندانه، تلاشی نظاممند برای ورود مفاهیم وحیانی به بطن تجربیات روزمره مردم را آغاز کرده است.
حجتالاسلام مهدی جوادی، استاد دانشگاه پیام نور همدان در گفتگو با خبرنگار مهر،با اشاره به ابعاد تحولی طرح «زندگی با آیهها» اظهار کرد: تمرکز روزانه بر یک آیه با رویکرد موضوعمحور در حوزههای اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی، راهبردی بسیار هوشمندانه برای پوشش حداکثری مخاطبان با نیازهای متفاوت است.
قرآن؛ داروخانهای متناسب با نیاز مخاطب
وی با استناد به روایات اسلامی، قرآن کریم را به یک «داروخانه معنوی» تشبیه کرد و افزود: مردم هر روز با این داروخانه مواجه هستند، اما مراجعه اصلی زمانی رخ میدهد که فرد متناسب با نیاز خود به دنبال دارو باشد.
طرح "زندگی با آیهها" با دستهبندی موضوعی، این نوع مراجعه را تسهیل کرده و باعث میشود مخاطب با پیام وحی همذاتپنداری کند.
حجتالاسلام جوادی خاطرنشان کرد: هنگامی که آیهای با موضوع «امید»تبیین میشود، افرادی که درگیر چالش ناامیدی هستند، خود را مخاطب مستقیم کلام وحی مییابند.
این قاعدهمندی در موضوعاتی نظیر انفاق، ایثار و عفاف نیز صادق است و باعث میشود گروههای خاص اجتماعی، گمشده خود را در بطن قرآن پیدا کنند.
ضرورت استمرار طرح پس از ماه مبارک رمضان
عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور همدان با تأکید بر اینکه نباید برکات این طرح را منحصر به ماه رمضان دانست، تصریح کرد: اگر بخواهیم اثرات این حرکت در بدنه عمومی جامعه ماندگار شود، باید ایده «زندگی با آیهها» را برای تمامی ایام سال فرآوری و بازتولید کنیم.
استمرار یکساله این طرح میتواند منجر به تحولات ژرف اخلاقی و رفتاری در سطح جامعه شود.
پیشنهاد ایجاد «آیههای کاربردی» برای اصناف و مشاغل
این استاد دانشگاه در ادامه، پیشنهادی تحولی برای ارتقای سطح کیفی طرح مطرح کرد و گفت: به طور مثال اگر فرض کنیم، ما در کشور بیش از ۷۰ اتحادیه و صنف شغلی داریم.
یکی از گامهای بلند رو به جلو، طراحی «زندگی با آیهها» متناسب با اقتضائات هر شغل است؛ بهطوری که برای پزشکان، پرستاران، اصناف بازار و حتی رشتههای تحصیلی مختلف، بستههای محتواییِ «اخلاق کاربردی» و «سیاستهای قرآنی» استخراج شود.
وی در پایان بر لزوم شبکهسازی تبیینی تأکید کرد و افزود: پیشنهاد میشود در هر استان، مراجع تبیینگر و مفسران متخصصی تعریف شوند تا اگر مخاطبی از یک صنف خاص (مثلاً جامعه پزشکی) در خصوص آیه مربوط به حوزه شغلی خود دچار دغدغه یا سوالی شد، بتواند به صورت تخصصی با مبین و مفسر آن حوزه ارتباط برقرار کرده و نقطهنظرات تکمیلی را دریافت کند.
طرح «زندگی با آیهها»؛ دریچهای نوین برای کاربردیسازی کلام وحی در زیست معاصر
مقصود قاسمی،مدیر گروه قرآن و عترت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان نیز ، گفت:طرح «زندگی با آیهها»؛ دریچهای نوین برای کاربردیسازی کلام وحی در زیست معاصر است.
به گفته وی طرح ملی «زندگی با آیهها» را گامی تحولی برای پیوند میان نیازهای امروز جامعه و آموزههای ابدی قرآن دانست و بر نقش این طرح در «فهمپذیر کردن» مفاهیم عمیق وحیانی برای عموم مردم تأکید کرد.
قاسمی با اشاره به پیشینه و روند رو به رشد این نهضت ملی اظهار کرد: طرح «زندگی با آیهها» که از سال ۱۴۰۲ با رویکردی مبتکرانه آغاز شد، به دلیل استقبال گسترده مردمی، هر سال با ابعادی تازهتر و برنامههایی خلاقانهتر در متن زندگی مردم جاری شده است.
شکستن حصار «متنمحوری» و ورود به عرصه کاربرد محوری
مدیر گروه قرآن و عترت اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان همدان با تحلیل موانع ارتباط عموم مردم با قرآن کریم تصریح کرد: باید بپذیریم که به دلیل چالشهای زبانی و همچنین حجیم و ثقیل بودن برخی مفاهیم، بخش بزرگی از جامعه تنها به قرائت و ختم قرآن اکتفا میکردند و درک عمیق از بطن آیات، عمدتاً در انحصار خواص بود.
اما «زندگی با آیهها» به عنوان دریچهای جدید بوده که این لقمههای بزرگ معرفتی را به قطعاتی کوچک، فهمپذیر و قابل هضم برای عموم تبدیل کرده است.
وی افزود: در این طرح، کارشناسان علوم قرآنی و روانشناسی با رویکردی پژوهشی، از میان بیش از ۶ هزار آیه، مواردی را برگزیدهاند که دقیقاً پاسخگوی نیازهای ابتدایی و روزمره انسان امروز است.
این یعنی تبدیل یک کتاب مقدس به یک کتاب راهنمایِ عملیاتی.
پاسخ به شبهه کارآمدی قرآن برای نسل جوان
مدیر گروه قرآن و عترت اداره کل ارشاد همدان با اشاره به پرسشهای نسل جوان درباره قدمت تاریخی قرآن گفت: برخی تصور میکنند قرآنی که ۱۴۰۰ سال پیش نازل شده، شاید برای دنیای مدرن حرفی نداشته باشد؛ اما این طرح با انتخاب هوشمندانه آیات نشان داد که اگرچه شیوههای زندگی تغییر کرده، اما قوانین الهی و فطرت انسانی ثابت است.
«زندگی با آیهها» ثابت کرد که خداوندِ ۱۴۰۰ سال پیش، خدای امروز و فردا نیز هست و پیام او برای انسانِ عصر حاضر، کاملاً زنده و کاربردی بوده که قرآن را وارد زندگی مردم کرده است .
همافزایی ۴۰ دستگاه اجرایی و نقش مشوقها در اقبال عمومی
وی با اشاره به آمار خیرهکننده مخاطبان این طرح در سال گذشته و پیشبینی افزایش آن در سال جاری، خاطرنشان کرد: موفقیت این حرکت مدیون دو عامل کلیدی است؛ نخست، استفاده از ابزارهای تشویقی و جوایز معنوی و مادی نظیر سفرهای زیارتی و هدایای نقدی که موجب ترغیب لایههای مختلف جامعه شده است.
دوم، پای کار آمدن بیش از ۴۰ ارگان، سازمان و مجموعههای مردمی که نشاندهنده درک مشترک از عملیاتی بودن این طرح است.
قرآن؛ بزرگترین «وعده صادق» الهی
قاسمی در پایان با تأکید بر اینکه هرچه فاصله جامعه با قرآن کمتر شود، معضلات اجتماعی کاهش خواهد یافت، گفت: قرآن کریم به عنوان چراغ هدایت، معتبرترین و باورپذیرترین کتاب روی زمین است.
این کتاب «وعده صادق» پروردگار است که هرگز تخلفی در آن راه ندارد و تمسک به آن، تنها راه عبور از بحرانهای عصر حاضر است.
افقهای نوین با طرح زندگی با آیهها
شایان ذکر است؛ نهضت ملی «زندگی با آیهها» که با هدف گفتمانسازی و تبیین آیات کلیدی قرآن کریم در بطن زندگی اجتماعی کلید خورده است، در فازهای تکمیلی خود به دنبال ایجاد یک «زیستبوم قرآنی» پویاست؛ زیستبومی که در آن مفاهیم وحیانی نه به عنوان متونی انتزاعی، بلکه به مثابه دستورالعملهای دقیق و کاربردی در تمامی شئون، از اخلاق فردی گرفته تا استانداردهای حرفهای در اصناف و اتحادیهها،تجلی یابد.
تحقق پیشنهادهای ارائه شده در این گفتگو، میتواند گامی بلند در راستای «کاربردیسازی دین» و پاسخگویی به نیازهای معرفتیِ دنیای پیچیده امروز باشد.