اختتامیه دومین رویداد دادهکاوی هوای اصفهان؛پیشبینی هوشمند آلودگی هوا
اصفهان – اختتامیه دومین رویداد دادهکاوی دادههای هفتساله کیفیت هوای اصفهان امروز چهارشنبه ششم اسفند با تجلیل از برگزیدگان برگزار شد.
به گزارش خبرنگار مهر، این رویداد به همت معاونت حملونقل و ترافیک شهرداری اصفهان با حضور مسئولان استانی، اساتید دانشگاه، پژوهشگران و مدیران مرتبط، بر تقویت تصمیمگیری مبتنی بر داده، اشتراکگذاری آزادانه اطلاعات و بهرهگیری از هوش مصنوعی و دادههای ماهوارهای برای پایش و پیشبینی آلودگی هوا تمرکز داشت.
در این مراسم از کتاب گزارش سالانه کیفیت هوا و صوت اصفهان و پوستر سومین دوره رویداد با محور شناسایی زمانهای بحرانی، مناطق کانونی آلودگی و ارزیابی اثرات مدیریت بحران نیز رونمایی شد.
سعید ساکت معاون حملونقل و ترافیک شهرداری اصفهان در این مراسم با قدردانی از حضور مسئولان دغدغهمند استان در حوزه محیطزیست، اظهار کرد: جلسات کمیته اضطرار آلودگی هوا با حساسیت بالا و مطالبهگری جدی برگزار میشود و تصمیمگیریها صِرف بر اساس بیانیههای آماده نیست و با دغدغه واقعی پیگیری میشود.
وی با اشاره به ماه مبارک رمضان و فرهنگ قناعت ایرانی-اسلامی، گفت: در حوزه دادهها باید مطالبهگر باشیم و تنها به داده حساب کنیم، نه نداده؛ همراهی نکردن برخی دستگاهها در تبادل دادهها، کار را منسجم پیش نمیبرد.
ساکت این رویداد را نقطه شروع مجدد برای اتفاقات ارزشمند دانست و با تاکید بر لزوم فرهنگ تصمیمگیری مبتنی بر داده خاطرنشان کرد: در محور پایانه کاوه با ۶۰ هزار تردد روزانه، مطالعات نشان داد ۹۰ درصد ترددها ارتباطی با پایانه ندارد؛ این منجر به جداسازی سطوح ترددی و بهبود ایمنی و نظم ترافیکی شد.
معاون حمل و نقل و ترافیک شهرداری اصفهان در خصوص خط ۲ مترو خاطرنشان کرد: پنجاه همت سرمایه این شهر و کشور زیر زمین منتظر یک تدبیر ملی است تا بتوانیم از ناوگان حملونقل بهرهمند شویم و خدمترسانی به شهروندان را ارتقا دهیم.
ساکت افزود: این سرمایه میتواند خط ارتباطی با کیفیت بالا بین آستان مقدس زینبیه و یکی از بهترین خطوط ما که روزانه نزدیک به صد هزار نفر را جابهجا میکند، ایجاد کند.
آیا راهی بهینهتر و عالمانهتر از این وجود دارد؟
بنابراین، نیاز است تلاش بیشتری صورت گیرد.
در ادامه جمشید لقایی، مدیرکل مطالعات و برنامهریزی معاونت حملونقل شهرداری اصفهان با اشاره به تاریخچه مرکز پایش کیفیت هوا اظهار کرد: این مرکز از ایدهای در میانه دهه ۹۰ آغاز شد؛ ابتدا یک دفتر کوچک در سازمان حملونقل و بار بود و امروز به پایداری ۹۷ درصدی دادهها رکورد کمنظیر رسیده است.
وی ادامه داد: این پایداری امکان تحلیل مستند و اظهارنظر مبتنی بر داده را فراهم کرده و در جلسات مختلف مورد استناد قرار میگیرد.
لقایی افزود: در دوره فعلی مدیریت شهری توجه ویژهای به موضوع آلودگی هوا و مرکز پایش شده و تصمیمگیری دادهمحور تقویت شده و اکنون گزارش هفت سال در دسترس است؛ در آینده تمام عوامل مؤثر بر آلودگی (ترافیک، هواشناسی و غیره) جمعآوری خواهد شد.
در ادامه مهدی مومنی استاد دانشکده مهندسی عمران دانشگاه اصفهان، به طرح تکمیل و تقویت پایش زمینی با دادههای ماهوارهای پرداخت و گفت: ایستگاههای زمینی محدود هستند؛ با استفاده از دادههای ماهوارهای، توزیع مکانی ذرات معلق (PM) در سطح شهر و پیرامون آن سنجیده میشود.
این رویکرد با الگوریتم یادگیری ماشینی، نقشه پراکندگی آلودگی را تولید کرده و پایش ساعتی را ممکن میسازد.
همچنین رضا مدرسی عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی اصفهان، جزئیات طرح پیشبینی شاخص AQI با مدل شبکه عصبی و هوش مصنوعی را ارائه داد و گفت: در مرحله پیشبینی ساعتی هستیم و گپهای اطلاعاتی ۱۳ ایستگاه با روشهای گروهبندی ایستگاهها و شبکه عصبی مانند MLP پر شده است.
دقت مدل در آموزش به ۹۷ درصد و در تست به ۹۱ درصد رسیده است.
وی افزود: پیشبینی تا ۶ ساعت آینده در این طرح انجام شده و دقت کلاسبندی سالم، متوسط، ناسالم برای حساسها و غیره با شاخص کاپا بررسی شده؛ دقت برای یک تا سه ساعت بالا و برای چهار تا ۶ ساعت کاهش مییابد اما روند تغییرات با واقعیت مطابقت دارد.
این استاد دانشگاه خاطرنشان کرد: هدف نهایی طرح، نصب مدل روی سامانه شهرداری برای پیشبینی ساعتی مداوم و کمک به ستاد بحران در تصمیمگیری است و در آینده پیشبینی روزانه نیز پیگیری میشود، هرچند چالشبرانگیز است.