وابستگی ۶۲ درصدی علوفه گلستان به ذرت پرآب
گرگان- مدیر سازمان جهاد کشاورزی گلستان از سهم ۶۲ درصدی ذرت در تولید علوفه استان خبر داد و بر ضرورت اصلاح الگوی کشت و توسعه علوفههای کمآببر در شرایط نوسان بارندگی تأکید کرد.
به گزارش خبرنگار مهر، محمد ناظری ظهر چهارشنبه در کمیسیون کشاورزی گلستان اظهار کرد: در ترکیب پنجساله کشت محصولات زراعی کشور، ۷۶ درصد سطح زیرکشت به غلات، پنج درصد به حبوبات، پنج درصد به نباتات صنعتی، چهار درصد به سبزیجات و تنها یک درصد به نباتات علوفهای اختصاص دارد، اما همین سهم اندک سطح کشت، ۲۷ درصد تولید کل محصولات زراعی کشور را به خود اختصاص داده است.
وی با بیان اینکه از مجموع بیش از ۸۴ میلیون تن تولید محصولات زراعی کشور، بیش از ۲۲ میلیون تن مربوط به علوفه است، افزود: در سطح کشور یونجه و ذرت به عنوان دو محصول پرآببر بیشترین سطح زیرکشت علوفه را دارند؛ موضوعی که در شرایط قرارگیری ایران بر کمربند خشکسالی، یک چالش جدی محسوب میشود.
ناظری با اشاره به وضعیت استان گلستان گفت: در استان نیز ذرت با ۵۴ درصد سطح زیرکشت و ۶۲ درصد تولید، بیشترین سهم را در میان محصولات علوفهای دارد و با تولید بیش از ۳۵۳ هزار تن، لیدر علوفه استان محسوب میشود.
وی ادامه داد: سایر محصولات علوفهای ۳۵ درصد سطح زیرکشت، شبدر هفت درصد و یونجه چهار درصد را به خود اختصاص دادهاند که نسبت به میانگین کشوری وضعیت متعادلتری داریم، اما همچنان وابستگی به ذرت بالاست و این شرایط برازنده استانی با محدودیت منابع آبی نیست.
مدیر سازمان جهاد کشاورزی گلستان با اشاره به همبستگی مستقیم سطح زیرکشت ذرت با میزان بارندگی در استان اظهار کرد: در سالهایی که بارندگی مناسب بوده، سطح زیرکشت ذرت افزایش یافته و با کاهش بارش، این روند نزولی شده است؛ بنابراین استمرار تولید پایدار علوفه نیازمند تنوعبخشی به سبد کشت است.
ناظری از رشد تدریجی سایر محصولات علوفهای در سالهای اخیر خبر داد و گفت: با همکاری بخش تحقیقات، روند کشت علوفههای پاییزه و کمآببر در استان شیب افزایشی داشته است.
وی افزود: در سال زراعی جاری، سطح زیرکشت شبدر به یکهزار و ۳۱۸ هکتار، یونجه به ۲۷۹ هکتار و سایر علوفههای پاییزه به بیش از چهار هزار هکتار رسیده که بخشی از آن مربوط به محصولاتی مانند تریتیکاله است.
به گفته وی، چغندر علوفهای به عنوان محصولی با عملکرد بالا و مصرف آب کمتر، ظرفیت قابل توجهی در نوار جنوبی و میانی استان دارد و در برخی مزارع عملکردی بیش از ۱۲۰ تن در هکتار نیز ثبت شده است، اما توسعه آن نیازمند حمایت در بخش تأمین تجهیزات پس از برداشت و فرآوری است.
ناظری از اجرای نخستین مزرعه الگویی سالیکورنیا در شهرستان گمیشان خبر داد و گفت: این طرح با هدایت مرکز تحقیقات شوری کشور و برای نخستین بار در استان عملیاتی شد و برنامهریزی برای اجرای چهار سایت گیاهان شورزاست در بندرترکمن نیز در دستور کار است.
وی همچنین از اجرای پایلوت مقایسه ارقام کینوا و برنامهریزی برای کشت آتریپلکس در عرصههای مرتعی خبر داد و افزود: تولید علوفه با گیاهان شورزیست یکی از راهکارهای سازگاری با تغییرات اقلیمی و کمآبی در استان است.
مدیر سازمان جهاد کشاورزی گلستان یکی از مهمترین موانع توسعه علوفههای جایگزین را ضعف در تأمین بذر دانست و گفت: هنوز شرکت توانمند برای تأمین پایدار بذر این محصولات در استان شکل نگرفته و این موضوع توسعه کشت را با محدودیت مواجه کرده است.
وی اضافه کرد: علاوه بر تغییر الگوی کشت، باید الگوی مصرف علوفه در دامداریها نیز اصلاح شود؛ چرا که جایگزینی محصولات جدید بدون بازنگری در جیره غذایی دام امکانپذیر نخواهد بود.
ناظری با تأکید بر ضرورت بهروزرسانی آمار واحدهای دامی استان گفت: برای برنامهریزی دقیق باید بدانیم چه میزان علوفه و برای چه نوع دامهایی نیاز داریم تا بر اساس اقلیم، خاک و بارندگی هر پهنه، نسخه کشت متناسب ارائه شود.
وی توسعه کشت قراردادی، تدوین دستورالعمل مصرف و ذخیرهسازی علوفههای جدید و تعیین سهم جایگزینی آنها در جیره دام را از دیگر الزامات تحول در این بخش دانست و خاطرنشان کرد: تغییر الگوی مصرف باید همگام با تغییر الگوی تولید در استان پیش برود تا بتوانیم از بحران آب عبور کرده و به سمت تولید پایدار علوفه حرکت کنیم.