وزیر میراثفرهنگی: «بایزید و خرقانی» محور توسعه گردشگری عرفانی میشوند
سمنان-صالحیامیری، وزیر میراثفرهنگی در یادداشتی با اشاره به ظرفیتهای بینظیر دو عارف بزرگ ایران، بایزید بسطامی و شیخ ابوالحسن خرقانی، از برنامهریزی برای احیای مسیر گردشگری عرفانی خبر داد.
به گزارش خبرگزاری مهر، سید رضا صالحی امیری در یادداشتی بعد از سفر به استان سمنان نوشت: وزیر میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی گفت: انقلاب اسلامی پس از چهار دهه، جریانی زنده است که در بافت عمیق فرهنگ، هویت ملی و سرمایه اجتماعی ایرانیان تنیده شده است؛ و حیات پویای خود را در زیست جمعی مردم بازتاب میدهد.
متن یادداشت به این شرح است:
سفر به استان سمنان در یومالله ۲۲ بهمن، تلاقی بیواسطه خرد و تاریخ، سنت و مدرنیته، سیاست و فرهنگ، معنویت و حکمرانی بود؛ رویدادی که نمود عینی پیوستگی تاریخی و فرهنگی انقلاب اسلامی با ژئوتمدن ایرانی بهشمار میآید.
آغاز ماموریت در این روز فرخنده، خود حامل پیامی روشن است: انقلاب اسلامی پس از چهار دهه، جریانی زنده است که در بافت عمیق فرهنگ، هویت ملی و سرمایه اجتماعی ایرانیان تنیده شده و حیات پویای خود را در زیست جمعی مردم بازتاب میدهد.
این استمرار، جلوهای از همآغوشی خردورزی و ایمان، سنت و نوآوری و تعقل و عشق به وطن است؛ ژئوتمدنی که در آن عقلانیت، زیباییشناسی و معنویت در تجربه زیسته ایرانیان به هم پیوند خورده و مسیر حیات تمدنی کشور را شکل داده است.
ادای احترام به مقام شامخ شهدای دفاعمقدس و شهدای مقاومت، یادآور پیوند ناگسستنی امنیت، آزادی و حیات فرهنگی است.
امنیت، پیششرط امکان ظهور و بروز میراثفرهنگی است و انقلاب اسلامی با ایثار و فداکاری، بستر تاریخی و فرهنگی ایران را استوار ساخته است.
این حضور، پیوند میان تاریخ، حافظه جمعی و آیندهای پایدار را به تصویر میکشد و معنا و جهت حرکت حکمرانی خردمندانه را روشن میسازد.
تدبیر ریاست محترم قوه قضائیه برای آزادسازی کاروانسرای شاهعباسی سمنان با هدف تأسیس موزه مرکزی سمنان، جلوهای از حکمرانی مبتنی بر عقلانیت حقوقی و خردورزی نهادی است.
این بنای ارزشمند صفوی اکنون به «نهاد حافظه جمعی» و بازنمایی شناسنامه فرهنگی سمنان بدل شده و پس از مرمت و تجهیز، ظرفیت جذب گردشگر، بازتولید سرمایه و تقویت اقتصاد فرهنگی استان را خواهد داشت.
موزه، «فضایی معرفتی» است که بازخوانی هویت، بازتولید روایت تاریخی و پیوند نسلها را ممکن میسازد.
فقدان موزهای جامع در استانی با ژرفای تمدنی سمنان، خلأیی محسوب میشد که اکنون در مسیر جبران قرار گرفته است.
آثار موجود در مخازن، اگر در معرض دید عمومی قرار گیرند، میتوانند در توسعه گردشگری فرهنگی، اقتصاد خلاق و دیپلماسی فرهنگی نقشآفرین باشند و قدرت نرم ایران را در سطح جهانی ارتقا دهند.
مسجد جامع سمنان جلوهای از تداوم معماری ایرانی در ادوار مختلف است و ثبت جهانی آن، تعهدی بینالمللی برای صیانت از اصالت و حقیقت تاریخی اثر بهشمار میآید.
هرگونه مداخله غیرکارشناسی میتواند این اصالت را مخدوش کند و تنها از طریق مستندسازی علمی و ارائه روایت واقعبینانه تاریخی است که میتوان این میراث گرانسنگ را به جهانیان عرضه کرد.
بازار تاریخی سمنان، با پیوند ارگانیک میان سکونت، عبادت و تجارت، مصداق برجسته «تمدن زیسته ایرانی» است؛ اقتصادی که با معنویت و زندگی روزمره درهمتنیده است.
این همپیوندی، بنیانهای هویت اجتماعی و فرهنگی را شکل داده و صیانت از آن، پاسداشت انسجام تاریخی و فرهنگی جامعه است.
صنایعدستی استان سمنان، با بیش از ۴۵۰۰ هنرمند فعال، نمود زنده سرمایه فرهنگی و خلاقیت ایرانی است.
این هنرها بازتاب حکمت ذوقی، فرهنگ بومی و تجربه زیسته جامعهاند و حمایت از آنها، تقویت «اقتصاد معنا» و حافظه تمدنی ایران محسوب میشود.
صنایعدستی، همزمان دارای ارزش اقتصادی، فرهنگی و هویتی است و تابآوری جامعه را در برابر تکانههای بیرونی افزایش میدهد.
در شورای اداری استان سمنان، بر سه محور راهبردی تاکید شد: انسجام ملی، ارتقای سرمایه اجتماعی و کارآمدی نظام حکمرانی.
امروز ایران در محیطی پرتنش و چندلایه از تهدیدات و تحریمها قرار دارد.
راهبرد کلان، مقاومت هوشمندانه و مذاکره آگاهانه برای تأمین منافع ملی است؛ اما ستون فقرات این راهبرد، سرمایه اجتماعی است: اعتماد، مشارکت و رضایت مردم.
بدون سرمایه اجتماعی، هیچ سیاستی پایدار نخواهد بود و کارآمدی، شرط لازم بازتولید این اعتماد است.
تپه باستانی حصار و مسجد تاریخانه در دامغان، پنجرهای به چند هزار سال تمدن ایرانیاند؛ از مادها تا اشکانیان و ساسانیان و دوران اسلامی.
آسیبهای گذشته، هشداری نسبت به توسعه فاقد پیوست میراثی است.
ثبت پایگاه ملی، کاوشهای علمی و تعیین حریم، گامی در جهت بازسازی حافظه جمعی و احیای ژئوتمدن ایرانی بهشمار میرود.
در شاهرود، علاوه بر حمایت از سرمایهگذاری بخشخصوصی در مجتمعهای گردشگری، بازتعریف «نوار عرفانی سمنان» مورد تاکید قرار گرفت؛ مسیری که از خرقان آغاز میشود، در بسطام با بایزید بسطامی اوج میگیرد و به آموزههای علاءالدوله سمنانی میرسد.
این مسیر، بازخوانی سنت معرفتی ایران است که حکمت، عرفان و تمدن ایرانی را در قالب تجربهای زیسته عرضه میکند و ظرفیت دیپلماسی فرهنگی ایران را در سطح جهانی ارتقا میدهد.
حضور در آرامگاه شیخ ابوالحسن خرقانی و بایزید بسطامی، یادآور این حقیقت است که ایران سرزمین عقل و عشق است؛ جایی که حکمت نظری و سلوک عملی در هم تنیدهاند.
احیای این مسیر عرفانی، تجربهای فرهنگی، معنوی و راهبردی است که هویت ملی ایران را در جهان معاصر بازتعریف میکند.
در شورای برنامهریزی شاهرود، موضوع تفویض اختیار به استانها بهعنوان راهبرد پایدار دولت مطرح شد.
تمرکززدایی هوشمند، شرط ارتقای مسئولیتپذیری محلی و چابکسازی نظام تصمیمگیری است.
وزارتخانه میتواند بر سیاستگذاری و برنامهریزی کلان تمرکز کند و اجرا به استانها واگذار شود.
این رویکرد، بازتعریف حکمرانی چندسطحی و ارتقای کارآمدی راهبردی را ممکن میسازد.
ایران، ژئوتمدنی زنده است که تاریخ، عرفان، سیاست و اقتصاد در آن به هم پیوستهاند.
اگر این پیوستگی در سیاستگذاریها لحاظ شود و سرمایه اجتماعی ارتقا یابد، میراث گذشته نهتنها محفوظ خواهد ماند، بلکه به سرمایهای راهبردی برای آینده ایران بدل خواهد شد.
انقلاب اسلامی زمانی پایدار خواهد بود که بر پایه هویت تاریخی، انسجام ملی و حکمرانی خردمندانه استوار بماند.
سمنان، دامغان و شاهرود، قطبهای تمدنی، فرهنگی و معنویاند؛ فضاهایی که پیوند خردمندانه میان میراث، حکمرانی و مردم، استمرار انقلاب را تضمین میکند و ایران را در تراز جهانی به منصه ظهور میرساند.