آماری از نوجوانان درگیر شده در آشوبها؛ پدر ناامید، پسر رادیکال میسازد
حجت الاسلام فاطمی پور گفت: پدر با نوع تحلیل گلایهها روایت آینده و نگاه خود به جامعه در حال ساخت تصویر ذهنی فرزند است.
چهارمین نشست از سلسله نشستهای علمی پدر-پسری با موضوع پدران و کنترل هیجانات و مدیریت رفتار پسران در ناآرامیهای اجتماعی به همت کارگروه مطالعات خانواده پژوهشکده تبلیغ و مطالعات اسلامی باقرالعلوم علیهالسلام برگزار شد.
در این نشست حجتالاسلام علی فاطمیپور با ارائه تحلیلی میدانی روانشناختی و اجتماعی به بررسی نقش نوجوانان در ناآرامیهای اخیر و جایگاه کلیدی پدران در مدیریت این شرایط پرداخت.
دکتر فاطمیپور در آغاز نشست بر ضرورت تحلیل دقیق عمیق و مسئولانه رخدادهای اجتماعی تأکید کرد و اظهار داشت: تحلیل صحیح تنها زمانی ارزشمند است که به اقدام درست و مسئولانه منتهی شود نه صرفاً قضاوت یا واکنش احساسی.
وی با استناد به دادههای میدانی معتبر بهویژه در شهر قم اعلام کرد بر اساس بررسیها ۴۳ درصد دستگیرشدگان زیر ۱۸ سال و ۴۵ درصد در بازه سنی ۱۸ تا ۲۵ سال بودهاند که نشان میدهد بخش عمده درگیرشدگان را نوجوانان و جوانان تشکیل دادهاند و این الگو در سطح کشور نیز تکرار شده است.
همچنین بررسی وضعیت اقتصادی این افراد نشان میدهد که اغلب آنان از شرایط مالی متوسط یا مناسب برخوردار بودهاند و مسئله را نمیتوان صرفاً به فقر اقتصادی تقلیل داد.
این پژوهشگر دو ویژگی فرهنگی مشترک را در میان نوجوانان ۱۴ تا ۲۵ سال برجسته ساخت و گفت: گرایش گسترده به بازیهای آنلاین و فضای گیم و علاقه جدی به رمانهای ادبی خاص از عوامل موثر در پرورش فکر نوجوانان است.
وی با اشاره به تأثیر برخی آثار ادبی پوچگرا و ضدسرمایهداری از شکلگیری نوعی تناقض ذهنی و انقلابینمایی کاذب در ذهن نوجوانان گفت: این موضوع میتواند زمینهساز رفتارهای هیجانی و رادیکال شود.
فاطمیپور همچنین با اشاره به نمونههای مستند از رهبری مجازی برخی ناآرامیها توسط نوجوانان خبر داد و افزود: در مواردی هدایت تجمعها طراحی اقدامات و مدیریت فضا کاملاً بهصورت حرفهای و غیرحضوری انجام شده است حتی توسط نوجوانانی که از خانوادههای مذهبی و شناختهشده بودهاند.
وی خشونتهای ثبتشده از جمله حملات شدید فیلمبرداری از صحنههای خشن و تغییر تصویر ذهنی نوجوان نسبت به مفاهیم دشمن و قهرمان را نشانه تحولی عمیق و نگرانکننده در لایههای شناختی و هیجانی نسل نوجوان دانست.
این تحلیلگر مسائل اجتماعی با رد فرضیه براندازی تصریح کرد: شواهد امنیتی نشان میدهد هدف اصلی دشمن کشتهسازی و فجیعسازی خشونت با هدف ایجاد رعب و تصویرسازی از پیروزی بوده است راهبردی که شباهت زیادی به الگوی پیروزی از طریق وحشت در گروههای تروریستی دارد.
وی افزود: نوجوان ذاتاً به سمت جبهه پیروز گرایش دارد و تصویری که از فروپاشی و پایان یک نظام به او القا شود میتواند او را به مشارکت هیجانی و مخرب سوق دهد.
در بخش پایانی نشست حجت الاسلام فاطمیپور نقش پدر را کلیدیترین عامل تربیتی در این میدان دانست و گفت: پدر با نوع تحلیل گلایهها روایت آینده و نگاه خود به جامعه در حال ساخت تصویر ذهنی فرزند است.
وی هشدار داد: پدری که دائماً ناامیدی سیاهی و بنبست را بازتولید میکند ناخواسته ناتوانی و بیافقی را به نوجوان منتقل میسازد در حالی که نوجوان بیش از استدلال به تصویر روایت و قدرت معنا نیاز دارد.
در ادامه راهکارهای عملی از جمله پذیرش همزمان کاستیها و پیشرفتها استفاده از روایت تصویری و داستانمحور از تاریخ و واقعیت تقویت قدرت تحلیل و چارچوب فکری نوجوان و تحکیم رابطه عاطفی پدر و پسر بهعنوان محورهای اساسی نقشآفرینی پدران معرفی شد.
در جمعبندی نشست تأکید شد: نوجوان امروز نوجوانی پرشور عدالتخواه و حساس به مسائل اجتماعی است و اگر تصویر درست و واقعبینانهای از حال و آینده دریافت کند میتواند بهجای کنشهای مخرب به نقشآفرینی سازنده و تمدنی برسد.
بر این اساس رسالت پدر تصویرسازی صادقانه از واقعیت موجود و افق روشن آینده است.