روشی غیرمنتظره برای افزایش بهبودی پس از سکته مغزی
بازماندگان سکته مغزی اغلب مشکلات طولانیمدتی را در بازوهای خود تجربه میکنند و هر دو بازو ممکن است همزمان دچار زوال شوند.
باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - وقتی یک بازو به شدت آسیب میبیند، استفاده از بازوی دیگر نیز دشوار میشود و حتی انجام کارهای ساده را خستهکننده و دلسردکننده میکند.
در مقایسه با دست غالب یک فرد سالم، بازماندگان سکته مغزی ممکن است تا سه برابر بیشتر طول بکشد تا کارهای روزانه خود را با استفاده از بازوی کمتر آسیبدیده خود انجام دهند.
بسیاری از آنها مجبورند تقریباً به طور کامل برای غذا خوردن، لباس پوشیدن و انجام کارهای خانه به آن بازو متکی باشند.
سکته مغزی چیست؟
سکته مغزی زمانی رخ میدهد که جریان خون غنی از اکسیژن به بخشی از مغز به دلیل انسداد یا خونریزی در رگ خونی قطع شود و منجر به مرگ سلولهای مغزی شود.
از آنجا که هر طرف مغز طرف مقابل بدن را کنترل میکند، سکته مغزی اغلب باعث ضعف در بازوی مقابل طرف آسیبدیده میشود.
بنابراین، برنامههای توانبخشی سنتی بر بازگرداندن حرکت به بازوی آسیبدیدهتر متمرکز شدهاند.
با این حال، تحقیقات اخیر نشان داده است که هر دو طرف مغز در کنترل حرکات هر دو بازو نقش دارند و آسیب به یک طرف مغز میتواند هر دو بازو را تحت تأثیر قرار دهد.
بنابراین، بازوی "کمتر آسیب دیده" نیز غیرطبیعی میشود و دچار ضعف، کندی حرکت و هماهنگی ضعیف میشود.
آموزش بازوی کمتر آسیب دیده
در یک کارآزمایی بالینی که شامل بیش از ۵۰ فرد مبتلا به حوادث مزمن عروقی مغز و اختلال شدید در یک بازو بود، شرکتکنندگان به طور تصادفی به دو گروه تقسیم شدند: یک گروه بازوی آسیب دیدهتر خود را آموزش داد و گروه دیگر بازوی کمتر آسیب دیده خود را آموزش داد.
هر دو گروه پنج هفته درمان دریافت کردند که شامل حرکات دستی چالش برانگیز، کارهای واقع گرایانه و شبیه سازیهای واقعیت مجازی برای بهبود هماهنگی و زمانبندی بود.
نتایج نشان داد که شرکتکنندگانی که بازوی کمتر آسیب دیده خود را آموزش دادند، در انجام کارهای روزمره مانند برداشتن اشیاء کوچک یا بلند کردن یک فنجان سریعتر و کارآمدتر شدند.
این بهبود به مدت شش ماه پس از آموزش ادامه داشت.
این بهبود پایدار احتمالاً به دلیل یک حلقه بازخورد است: هرچه عملکرد بازو بیشتر بهبود یابد، بیشتر در زندگی روزمره از آن استفاده میشود که این امر آموزش را تقویت کرده و به تثبیت دستاوردها کمک میکند.
توانبخشی به طور سنتی بر روی بازوی آسیبدیدهتر متمرکز بوده است، اما بسیاری از افراد عملکرد آن را به طور کامل بازیابی نمیکنند و مجبور میشوند به بازوی کمتر آسیبدیده تکیه کنند.
با این حال، این بازو کاملاً «سالم» نیست و هرگونه مشکلی در آن میتواند بر استقلال و کیفیت زندگی فرد تأثیر بگذارد.
بهبود عملکرد این بازو، انجام کارهای روزانه را حتی سالها پس از سکته مغزی سریعتر، آسانتر و کمتر خستهکننده میکند.
تحقیقات آینده بر ادغام آموزش برای بازوی کمتر آسیبدیده با برنامههای درمانی استاندارد برای بازوی بیشتر آسیبدیده و نحوه استفاده از این تکنیکها در زندگی روزمره در خانه تمرکز خواهد کرد.
برای بسیاری از افراد در حال بهبودی، بهبودی ممکن است به معنای بازیابی آنچه از دست رفته نیست، بلکه به معنای تقویت آنچه باقی مانده است، باشد.
این گزارش توسط کندیس ماینزا، مدیر پروژه تحقیقاتی و دستیار مدیر مرکز علوم اعصاب کاربردی در توانبخشی، دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا؛ و رابرت سینبرگ، استاد حرکتشناسی و علوم اعصاب، دانشگاه ایالتی پنسیلوانیا تهیه شده است.
منبع: ScienceAlert