باج سبیل گرفتن چگونه مرسوم شد؟

خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) - ریشه داستانی ضرب‌المثل‌ها
«سپاهیان و سرداران دوران صفویه دو سبیل بزرگ و چماقی داشته‌اند که مرتب آن را نمو و جلا می‌داده‌اند و تا بناگوش می‌رسانیده‌اند که مانند قلابی در آنجا بند می‌شد.
شاه‌عباس کبیر سبیل را آرایش صورت می‌شمرد و بر حسب بلندی و کوتاهی آن بیشتر و کمتر حقوق می‌پرداخت.
این نوع اضافه‌حقوق و مزایا که صرفا برای خاطر سبیل پرداخت می‌شد، در عرف و اصطلاح عوام به «باج سبیل» تعبیر گردید؛ زیرا سبیل‌دارها تنها به همان اکتفا نمی‌کردند، بلکه غالبا و به‌زور از کدخدایان و روستاییان و طبقات ضعیف نیز پول و جنس و اسب و آذوقه می‌ستاندند.
این زورگیری بعدها در معنی رشوه هم رواج یافت.
برگرفته از: ریشه‌های تاریخی امثال و حکم، مهدی آملی پرتوی؛ فوت کوزه‌گری، مصطفی رحماندوست.»
منبع: صفحه گروه واژه‌گزینی فرهنگستان و زبان ادب فارسی
انتهای پیام